Najlepsze ceny Specjalne oferty dla członków klubu książki PWE Najtańsza dostawa
Praca i Zabezpieczenie Społeczne nr 7/2019

Praca i Zabezpieczenie Społeczne nr 7/2019

ISSN: 0032-6186
Dostępność: Produkt niedostępny
Liczba stron: 52
Rok wydania: 2019
Miejsce wydania: Warszawa
Oprawa: miękka
Format: A4
59.90

Zapytaj

Praca i Zabezpieczenie Społeczne nr 7/2019 
Rok LX nr 7 (lipiec) ISSN 0032-6186

 

Spis treści

 

Artykuły

 

Deklaracja stulecia MOP w sprawie przyszłości pracy, 2019

ILO Centenery Declaration for the Future of Work, 2019

dr Marcin Rojszczak

Uniwersytet Warszawski, Wydział Prawa i Administracji, Instytut Nauk Prawno-Administracyjnych

ORCID: 0000-0003-2037-4301

e-mail: marcin.rojszczak|pbsg.pl| |marcin.rojszczak|pbsg.pl

Wpływ robotyzacji na rynek pracy i sektor ubezpieczeń społecznych

DOI 10.33226/0032-6186.2019.7.1

Współczesna gospodarka w znacznym stopniu opiera się na wykorzystaniu rozbudowanych algorytmów automatyzujących podejmowane decyzje. Coraz częściej mówi się o wykorzystaniu takich technologii jak sztuczna inteligencja czy uczenie maszynowe, których praktyczne zastosowanie będzie prowadziło do dalszego zwiększenia wydajności procesów wytwórczych, ale również wprowadzenia nowych – nieznanych wcześniej – form i sposobów świadczenia usług. Obserwowane procesy cyfryzacji gospodarki, wykorzystujące na nieznaną wcześniej skalę automatyzację oraz systemy informatyczne wyposażone w możliwość samodzielnego podejmowania decyzji, stanowią nowy argument w ponad stuletniej dyskusji dotyczącej istnienia oraz skali fenomenu technologicznego bezrobocia. Zagadnienie to zyskuje jednak inny jakościowo wymiar w związku z potencjałem związanym z nowymi technikami przetwarzania informacji. Zdaniem autora koncepcja „świata bez pracy” powinna być coraz częściej przedmiotem dyskusji nie tylko wśród socjologów czy ekonomistów, ale z uwagi na realne i daleko idące implikacje dla gospodarki i państwa także wśród prawników.

Słowa kluczowe: technologiczne bezrobocie, robotyzacja, opodatkowanie robotów, świat bez pracy, gwarantowany dochód minimalny.

The impact of robotization on the labour market and social protection

The observed processes of the digitization of the economy, using automation on previously unknown scale and IT systems equipped with the ability to make independent decisions, constitute a new argument in over one hundred years of discussion regarding the existence and the scale of technological unemployment phenomena. This issue, however, gains a different scale due to the potential associated with new information processing techniques. As a result, the concept of "world without a job" should be more often discussed not only by sociologists or economists - but because of the real and far- reaching implications for the economy and the state, also by lawyers.

Keywords: technological unemployment, robotization, taxation of robots, world without work, guaranteed minimum income.

Bibliografia

Abbott, R., Bogenschneider, B. (2018). Should Robots Pay Taxes? Tax Policy in the Age of Automation. Harvard Law & Policy Review, 12, https://doi.org/10.2139/ssrn.2932483

Afeltowicz, Ł. (2007). Czy technika pozbawia nas pracy? Bezrobocie technologiczne w perspektywie teorii aktora-sieci. Studia Socjologiczne, (184).

Allen, T., Widdison, R. (1996). Can Computers Make Contracts? Harvard Journal of Law & Technology, (1).

Batorski, D. (2015). Warunki życia gospodarstw domowych. Wpływ nowych technologii na rynek pracy – pozycja użytkowników i bezrobocie technologiczne. Contemporary Economics, (4).

Bejma, U. (2015). Praca jako wartość w życiu człowieka. Wybrane aspekty. Periodyk Naukowy Akademii Polonijnej, 4.

Borkowska, S. (2010). Równowaga między pracą a życiem pozazawodowym. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Oeconomica, (240).

Bureau of Labor Statistics. (2018). Employment Projections. Bureau of Labor Statistics, https://data.bls.gov/projections/occupationProj (23.10.2018).

Calo, R. (2015). Robotics and the Lessons of Cyberlaw. California Law Review, 103.

Campa, R. (2017). Technological Unemployment. A Brief History of an Idea. International Sociological Association - forum ISA eSymposium for Sociology, https://ruj.uj.edu.pl/xmlui/handle/item/46288 (23.10.2018).

Cieślukowski, M. (1998). Ekonomiczne skutki i metody ograniczania bezrobocia. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, (3-4).

Cylka, T. (2018). Bardzo inteligentny stetoskop. Pomysł urodził się na Facebooku. Gazeta Wyborcza z  7.05.2018, http://cli.re/gvJKQg (23.10.2018).

Dach, Z. (2008). Przemiany współczesnych rynków pracy. Polskie Towarzystwo Ekonomiczne - Zeszyty Naukowe, (6).

Delcker, J. (2018). Europe divided over robot ‘personhood’, Politico z 11.04.2018, http://cli.re/GRnNAE (23.10.2018).

Desilver, D. (2018). For most U.S. workers, real wages have barely budged in decades. Pew Research Center z 7.08.2018, http://cli.re/gKaEE2 (23.10.2018).

Future Advocacy. (2017). The Impact of AI in UK Constituencies: Where will automation hit hardest? Future Advocacy, http://cli.re/GYe2wn (23.10.2018).

Gartner. (2017). Gartner Says by 2020, Artificial Intelligence Will Create More Jobs Than It Eliminates. Gartner z 13.12.2017, https://www.gartner.com/newsroom/id/3837763 (23.10.2018).

Geistfeld, M. (2017). A Roadmap for Autonomous Vehicles: State Tort Liability, Automobile Insurance, and Federal Safety Regulation. California Law Review, (6).

Gołębiowski, G. (2017). Powszechny dochód podstawowy – argumenty za i przeciw. Studia Ekonomiczne, (334).

Graetz, G., Michaels, G. (2017). Is Modern Technology Responsible for Jobless Recoveries? American Economic Review Papers and Proceedings, (5), https://doi.org/10.1257/aer.p20171100

Griffin, A. (2017). Saudi Arabia Grants Citizenship to a Robot for the First Time Ever. The Independent z 26.10.2017, http://cli.re/G7X22y (23.10.2018).

Husson, M. (2006). Koniec pracy i powszechny dochód? Le Monde diplomatique Edycja Polska, (9), https://www.monde-diplomatique.pl/LMD9/index.php?id=1(23.10.2018).

IAR. (2017). Mateusz Morawiecki przytakuje Billowi Gatesowi. Chce opodatkować roboty. Business Insider Polska z 28.03.2017, http://cli.re/G8P9WR(23.10.2018).

ISO 8373:2012, Robots and robotic devices – Vocabulary.

Karnow, C. (1996). Liability for Distributed Artificial Intelligences. Berkeley Technology Law Journal, (1).

Korea’s Robot Tax. (2017). The Robotics Law Journal z 24.08.2017, http://cli.re/gXnYYr (23.10.2018).

Krygier, N., Karczmarz, P. (2011). Systemy agentowe w zarządzaniu wiedzą. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Oeconomica, (261).

Levin, S., Carrie, J. (2018). Self-driving Uber kills Arizona woman in first fatal crash involving pedestrian. The Guardian z 19.03.2018, http://cli.re/g81v4n (23.10.2018).

Lipton, P. (2014). The Mythology of Salomon’s Case and the Law Dealing with the Tort Liabilities of Corporate Groups: An Historical Perspective. Monash University Law Review, (2), https://doi.org/10.2139/ssrn.2605733

Mazur, J. (2017). Rząd przyjął projekt ustawy o robotyzacji. Prawo.pl z 31.05.2017, http://cli.re/gRnEjZ (23.10.2018).

Mazur, O. (2018). Taxing the Robots. SMU Dedman School of Law Legal Studies Research Paper, (401), https://ssrn.com/abstract=3231660 (23.10.2018).

McKinsey Global Institute. (2017). A Future That Works: Automation, Employment, and Productivity. McKinsey Global Institute, http://cli.re/gnBvY5 (23.10.2018).

Oberson, X. (2017). Taxing Robots? From the Emergence of an Electronic Ability to Pay to a Tax on Robots or the Use of Robots. World Tax Journal, (2).

Onishi, N. (2006). In a Wired South Korea, Robots Will Feel Right at Home. The New York Times z 2.04.2006, http://cli.re/L3meEa (23.10.2018).

Organiściak-Krzykowska, A. (2012). Rola bezpośrednich inwestycji zagranicznych w kształtowaniu sytuacji na regionalnym rynku pracy. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Oeconomica, (268).

Parlament Europejski. European Civil Law Rules in Robotics, PE 571.379, Bruksela: Parlament Europejski.

Pasquale, F. Cashwell, G. (2015). Four Futures of Legal Automation. UCLA Law Review Discourse, 63.

Pol, E., Reveley, J. (2017). Robot induced technological unemployment: towards a youth-focused coping strategy. Psychosociological Issues in Human Resource Management, (2).

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16.02.2017 r. zawierająca zalecenia dla Komisji w sprawie przepisów prawa cywilnego dotyczących robotyki (2015/2103(INL)). (2017). Tekst polski: http://cli.re/LZe3Jr (23.10.2018).

Rotman, D. (2013). How Technology Is Destroying Jobs. MIT Technology Review, (4), http://cli.re/GJnZBE (23.10.2018).

Scherer, M. (2016). Regulating Artificial Intelligence Systems: Risks, Challenges, Competencies, and Strategies. Harvard Journal of Law & Technology, (2), https://doi.org/10.2139/ssrn.2609777

Serenko, A. Ruhi, U. Cocosila, M. (2007). Unplanned effects of intelligent agents on Internet use: A social informatics approach. AI &Society, (21), https://doi.org/10.1007/s00146-006-0051-8

Shubhendu, S., Vijay, J. (2013). Applicability of Artificial Intelligence in Different Fields of Life. International Journal of Scientific Engineering and Research, (1).

Solum, L. (1992). Legal Personhood for Artificial Intelligences. North Carolina Law Review, (4).

Stahl, A. (2018). Seven Top In-Demand Jobs in 2018. Forbes z 26.03.2018, http://cli.re/g4zdKG (23.10.2018), https://doi.org/10.1055/s-0036-1595061

Thompson, D. (2015). A World Without Work. The Atlantic, (7-8), http://cli.re/GK5Xdg (23.10.2018).

UN News. (2017). At UN, robot Sophia joins meeting on artificial intelligence and sustainable development. UN News z 11.10.2017, http://cli.re/G7w1zr (23.10.2018).

Urbi, J., Sigalos, M. (2018). The complicated truth about Sophia the robot — an almost human robot or a PR stunt. CNBC z 5.06.2018, http://cli.re/LZ4KoP (23.10.2018).

U.S. News & World Report. (2017). The 100 Best Jobs, http://cli.re/LNmowQ (23.10.2018).

West, D. (2015). What happens if robots take the jobs? The impact of emerging technologies on employment and public policy. Center for Technology Innovation at Brookings, http://cli.re/Gr9NAQ (23.10.2018).

WUP w Krakowie. (2017). Barometr zawodów 2018. Raport podsumowujący badanie w Polsce. Kraków: Wojewódzki Urząd Pracy.

Zarzycki, M. (2017). Bezwarunkowy dochód podstawowy - przyszłość prawa pracy i ubezpieczeń społecznych czy utopia? Praca i Zabezpieczenie Społeczne, (6).

 

professor AMU Anna Musiała

Adam Mickiewicz University in Poznan, Faculty of Law and Administration, Chair of Labour Law and Social Law

ORCID: 0000-0001-5788-9144

e-mail: musiala@amu.edu.pl

Characteristics of an employment relationship as a legal relationship:“actually” legal relation of the obligation? Few remarks in the perspective of the social doctrine of Church

DOI 10.33226/0032-6186.2019.7.2

The author is trying to answer the question whether the contemporary legislative view of the employment relationship as a legal relationship offers any chances of tracing the social doctrine of the Church there. Even though the legislation in force no longer claims that an employee performs work for the benefit of a “work establishment”, this work establishment nevertheless continues to be present in the code legislation. Yet, is it really the case that work is surely not performed for the benefit of it? By answering “yes” to this question, the underlying assumption being that work establishment is understood as a community of people, you could talk of a certain doctrinal agreement between the normative view of the definition of employment relationship and the social teaching of the Church.

Keywords: employment relationship, social doctrine of the Church.

Charakterystyka stosunku pracy jako stosunku prawnego: „rzeczywiście” prawny stosunek zobowiązania? Kilka uwag w kontekście społecznej doktryny Kościoła

Autorka podejmuje próbę odpowiedzi na pytanie: czy dzisiejsze legislacyjne ujęcie stosunku pracy jako stosunku prawnego w ogóle daje szanse na poszukiwania w nim jakichkolwiek śladów społecznej doktryny Kościoła. Choć w obowiązującym w Polsce prawie nie twierdzi się już, iż to na rzecz „zakładu pracy” pracownik świadczy pracę, to jednak zakład pracy ciągle funkcjonuje w ustawodawstwie kodeksowym. Ale czy pracy na jego rzecz już na pewno się nie świadczy? Zdaniem autorki odpowiadając na powyższe pytanie twierdząco – przy założeniu, że zakład pracy pojmuje się jako wspólnotę ludzi – można by było mówić o pewnej doktrynalnej zgodności normatywnego ujęcia definicji stosunku pracy ze społeczną nauką Kościoła.

Słowa kluczowe: stosunek pracy, społeczna doktryna Kościoła

Bibliography

Baran, K.W., Ćwiertniak, B., Mitrus, L., Sobczyk, A. (2005). Prawo pracy. Zakamycze.

Florek, L. (2017). Prawo pracy. Warszawa.

Kubot, Z. (1978). Pozycja prawna stron w umownym stosunku pracy. Wrocław.

Liszcz, T. (2004). Prawo pracy. Warszawa .

Longchamps de Bérier, F. (1964). O pojęciu stosunku prawnego w prawie administracyjnym. Acta Universitatis Wratislaviensis, issue 19, Prawo XII, Wrocław.

Musiała, A. (2019). Polskie prawopracy a społeczna nauka Kościoła. Poznań.

Proposition de code du Travail. Sous l’égide du Groupe de recherche pour un autre Code du travail. (GR-PACT). (2017). Dalloz.

Radwański, Z. Olejniczak, A. (2013). Prawo cywilne. Zobowiązania. Część ogólna. Warszawa.

Sobczyk, A. (2015). Wolność pracy i władza. Warszawa.

Stelina, J. (2017). In: A. Sobczyk (ed.), Kodeks pracy. Komentarz. Warszawa.

Ziembiński, Z. (1978). Teoria prawa. Warszawa.

Ziembiński, Z. (1980). Wstęp do prawoznawstwa. Warszawa.

 

Studia i opracowania

mgr Joanna Jasińska

Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy im. Jana Długosza w Częstochowie, Instytut Techniki i Systemów Bezpieczeństwa

ORCID: 0000-0001-936-4906

e-mail: joanna.jasinska|ujd.edu.pl| |joanna.jasinska|ujd.edu.pl

 

mgr Piotr Fik

Uniwersytet Jagielloński, Zakład Postępowania Cywilnego

e-mail: piotrfik@gmail.com

Aktualny stan praworządności w stosunkach pracy

DOI 10.33226/0032-6186.2019.7.3

Artykuł przedstawia problematykę praworządności w stosunkach pracy, w tym kwestie dotyczące ochrony pracy, jako konstytucyjnego obowiązku państwa, a także działalności Państwowej Inspekcji Pracy (PIP), jako instytucji powołanej do kontroli i egzekwowania regulacji prawa pracy. Autorzy stawiają tezę o braku możliwości skutecznego oddziaływania PIP w zakresie podstawowych przepisów, wskazując przyczyny tego stanu.

Słowa kluczowe: praworządność, prawo pracy.

The current status of the rule of law in the employment relations

The article contains the issue of the rule of law in the employment relationship, contains considerations regarding labor protection as a constitutional duty of the State, the activities of the National Labor Inspectorate as an institution established to enforce labor law. The authors put forward the thesis that PIP cannot effectively influence on the basic rules, indicating the reasons for this state.

Keywords: rule of low, labour law.

Bibliografia

Banaszak, B. (2009). Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. Warszawa.

Boć, J. (1998). W: J. Boć (red.), Konstytucje Rzeczypospolitej oraz komentarz do Konstytucji RP z 1997 roku. Wrocław.

Haczkowska, M. (2014). W: M. Haczkowska (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. LexisNexis/el

Safjan, M., Bosek, L. (red.). (2016). Konstytucja RP. Tom I. Komentarz do art. 1-86. Warszawa.

Sobczyk, A. ( red.). (2017). Kodeks pracy. Komentarz. Legalis/el

Sprawozdania z działalności Państwowej Inspekcji Pracy – za lata 2014,2015,2016,2017, wydania internetowe: https://www.pip.gov.pl/pl (18.01.2019).

Świderski, A. (2009). Kryzys finansowy 2007-2009 jako efekt dysfunkcji legislacyjnych w systemie prawa. HUK, (2).

 

mgr Ewelina Szadkowska

Uniwersytet Łódzki, doktorantka w Katedrze Prawa Pracy

e-mail: ewelina_szadkowska|op.pl| |ewelina_szadkowska|op.pl

mgr Mateusz Barwaśny

Uniwersytet Łódzki, doktorant w Katedrze Prawa Pracy

e-mail: mbarwasny|wpia.uni.lodz.pl| |mbarwasny|wpia.uni.lodz.pl

„Pracuj legalnie” - sprawozdanie z konferencji zorganizowanej na Wydziale Prawa i Administracji UŁ

24 października 2018 r. na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego odbyła się konferencja naukowa pt. „Pracuj legalnie” zorganizowania przez Państwową Inspekcję Pracy oraz Centrum Nietypowych Stosunków Zatrudnienia UŁ. Przedmiotem obrad były prawne instrumenty przeciwdziałania zjawisku nielegalnego zatrudnienia w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem zatrudniania cudzoziemców, oraz cywilnoprawne stosunki zatrudnienia.

Słowa kluczowe: zatrudnianie cudzoziemców, nielegalne zatrudnienie, cywilnoprawne stosunki zatrudnienia, prawo pracy, Państwowa Inspekcji Pracy.

Report from the "Work legally" conference organized at the Faculty of Law and Administration of the University of Lodz

On October 24, 2018, at the Faculty of Law and Administration of the University of Lodz, a scientific conference entitled "Work legally" organized by the National Labour Inspectorate and the Center for Unusual Employment Relations at the University of Lodz. During the conference, both historical issues concerning the functioning of the National Labour Inspectorate as well as legal instruments for counteracting the phenomenon of illegal employment in Poland were discussed, with particularemphasis on the employment of foreigners. The topic of the meeting was also civil employment relationships.

Keywords: employment of foreigners, illegal employment, civil employment relationships, labour law, The National Labour Inspectorate.

 

Wykładnia i praktyka

dr hab. prof. UŁ Krzysztof Stefański

Uniwersytet Łódzki, Wydział Prawa i Administracji, Katedra Prawa Pracy

ORCID: 0000-0001-6313-7387

e-mail: kstefanski@wpia.uni.lodz.pl

Możliwość pełnienia funkcji przez prezydenta miasta (wójta, burmistrza) ukaranego karą grzywny

DOI 10.33226/0032-6186.2019.7.4

Dla sprawnego i uczciwego realizowania zadań publicznych niezwykle istotny jest właściwy dobór pracowników, zwłaszcza tych pełniących najważniejsze funkcje. Dobór ten musi uwzględniać zarówno przygotowanie merytoryczne, jak i postawę etyczną kandydatów. Jednym z jej wyznaczników jest niekaralność. Niestety, przepisy polskiego prawa wykazują w tym względzie istotną niespójność, w szczególności w odniesieniu do funkcji prezydenta miasta (wójta, burmistrza).

Słowa kluczowe: prezydent miasta, niekaralność, kryteria selekcyjne, wybór.

Can a mayor penalized with a fine remain in office?

Officials, especially high-level officials, should meet the highest professional and ethical standards. The legislator should guarantee this by introducing appropriate statutory criteria, such as criminal record. Unfortunately, the provisions of Polish law are inconsistent, especially with regard to the function of city mayor. The article indicates these defects of legal regulations.

Keywords: mayor, criminal record, election.

Bibliografia

Bessaraba, R. (2000). Stosunek pracy na podstawie wyboru. Gazeta Prawna, (37)

Dubowik, A., Pisarczyk, Ł. (2011). Prawo urzędnicze. Warszawa.

Giedrewicz-Niewińska, A.(2017). Nawiązanie stosunku pracy z wyboru. W: Z. Góral (red.), System prawa pracy. Tom IV. Indywidualne prawo pracy. Pozaumowne stosunki pracy. Warszawa.

Góral, Z. (200). Swoistości stosunków pracy pracowników samorządowych. W: Z. Kubot (red. ), Szczególne formy zatrudnienia. Wrocław.

Kisielewicz, A.(2014). Komentarz do art. 11. W: K. W. Czaplicki, B. Dauter, S. J. Jaworski, A. Kisielewicz, F. Rymarz, Kodeks wyborczy. Komentarz. Warszawa.

Piątkowski, J. (1994). Wprowadzenie do prawa stosunku pracy. Toruń.

Płażek, S.(2016). za: M. Cyrankiewicz, Praca w samorządzie: wójt może być kryminalistą. Rzeczpospolita z 12.07.2016.

Różańska-Dorosz, I. (2003). Stosunek pracy: powołanie, mianowanie, wybór, spółdzielcza umowa o pracę. Wrocław.

Rzetecka-Gil, A. (2018). Konsekwencje ukarania karą grzywny za przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego z perspektywy możliwości pełnienia funkcji wójta, burmistrza, prezydenta miasta. Monitor Prawniczy, (18).

Stelina, J. (2015). Podstawy zatrudnienia pracowników samorządowych. Gdańskie Studia Prawnicze, 2.

Wilk, L. (2018). Komentarz do art. 106. W: M. Filar, Kodeks karny. Komentarz. Warszawa.

 

dr Janusz Żołyński

ORCID: 0000-0001-7376-1693

Uprawnienie pracodawcy do kontroli trzeźwości pracowników

DOI 10.33226/0032-6186.2019.7.5

Zapewnienie bezpiecznego świadczenia pracy należy do podstawowych obowiązków pracodawcy. Przejawem tego obowiązku jest zakaz dopuszczenia do pracy pracownika pod wpływem alkoholu, po uprzedniej kontroli trzeźwości. Zdaniem autora podstawę przeprowadzania kontroli trzeźwości pracownika należy wywodzić z ogólnej zasady prawa pracy, nakazującej pracodawcy w sposób bezwzględny zapewnienie pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Uprawnienie pracodawcy wynika bowiem z obowiązku ochrony najwyższego dobra dla człowieka, jakim poza godnością jest jego życie i zdrowie.

Słowa kluczowe: alkohol, ochrona danych osobowych, godność, życie i zdrowie.

The employer’s right to control the sobriety of employees

Ensuring the safe performance of work is one of the fundamental employer’s obligation which manifests itself in prohibiting an employee, being under the influence of alcohol, from admittance to work upon prior sobriety control. The grounds for carrying out that control is to be derived from a general labour law principle demanding from the employer to ensure healthy and safe working conditions for employees. The employer’s right arises from the obligation to protect the superior personal right which is, apart from the dignity, the life and health.

Keywords: alcohol, protection of personal data, dignity, life and health.

Bibliografia

Banaszak, B. (2002). Ogólne wiadomości o prawach człowieka. W: B. Banaszak, A. Preisner  (red.). Prawa i wolności obywatelskie w Konstytucji RP. Warszawa.

Cieśliński, A. (2003). Wspólnotowe prawo gospodarcze. Warszawa.

Jaśkowski, K. (2007). Porozumienia zbiorowe w prawie pracy. W: L. Florek (red.), Indywidualne a zbiorowe prawo pracy. Warszawa.

Kużniar, R. (2000). Prawa człowieka. Prawo, instytucje, stosunki międzynarodowe. Warszawa.

Kwoka, K. (2019). Wyrywkowe kontrole trzeźwości na bakier z prawem. Rzeczpospolita z 9 maja 2019 r., D 1.

Nowak, M. (1993). Trzy generacje praw człowieka. Ich znaczenie w świetle przesłanek ideowych i historycznych oraz w świetle ich genezy. W: B. Banaszak (red.), Prawa człowieka. Geneza, koncepcje, ochrona. Wrocław.

Piechowiak, M. (1999). Filozofia praw człowieka. Prawa człowieka w świetle ich międzynarodowej ochrony. Lublin 1999.

Plis, J. (2014). Wprowadzenie do problematyki koncepcji praw człowieka trzeciej generacji Karela Vasaka, https://repozytorium.ur.edu.pl/bitstream/handle/item/825/Plis%20-%20fin.pdf?sequence=1&isAllowed=y (9.05.2019).

Sanetra, W. (2006). O roli Sądu Najwyższego w zapewnianiu zgodności z prawem oraz jednolitości orzecznictwa sądowego. Przegląd Sądowy, (9). s. 21–23.

Tomza, A. (2010). Teoria wykładni prawa Jerzego Wróblewskiego a dyrektywalna koncepcja znaczenia Kazimierza Ajdukiewicza. Studia Prawno-Ekonomiczne, LXXXII.

Zieliński, M., Bogucki, O., Choduń, A., Czepita, S., Kanarek, B., Municzewski, A. (2009). Zintegrowanie polskich koncepcji wykładni prawa. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, (4).

Żołyński, J. (2014). Glosa do wyroku SN z dnia 4 września 2013 r., sygn. akt II PK 358/12 w sprawie dopuszczalności zawierania więcej niż jednej umowy o pracę na okres próbny z tym samym pracodawcą. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, (3).

Żołyński, J. (2016). Aksjologiczne, normatywne i społeczne podstawy prawa rozwiązywania sporów zbiorowych pracy. Gdańsk.

 

Z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

dr Aleksandra Ziętek-Capiga

Uniwersytet Warszawski, Wydział Prawa i Administracji

Obniżenie wieku przejścia w stan spoczynku sędziów Sądu Najwyższego

Trybunał Sprawiedliwości UE w dniu 24 czerwca 2019 r. wydał wyrok w sprawie C-619/18, Komisja Europejska przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którym Polska uchybiła zobowiązaniom, które na niej ciążą na mocy art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE, przez zastosowanie przepisów wprowadzających obniżenie wieku przejścia w stan spoczynku sędziów Sądu Najwyższego do urzędujących sędziów oraz przyznanie Prezydentowi RP dyskrecjonalnego prawa do przedłużenia czynnej służby sędziów tego sądu po ukończeniu przez nich nowo określonego wieku przejścia w stan spoczynku.

Słowa kluczowe: zasady nieusuwalności i niezawisłości sędziów, obniżenie wieku przejścia w stan spoczynku sędziów Sądu Najwyższego, praworządność.

Lowering of the retirement age of Supreme Court judges

According to the judgment of the Court of Justice of the EU of 24 June 2019, C-619/18, case European Commission vs. Republic of Poland, by providing that the measure consisting in lowering the retirement age of the judges of the Supreme Court is to apply to judges in post and by granting the President of the Republic the discretion to extend the period of judicial activity of judges of that court beyond the newly fixed retirement age, Poland has failed to fulfil its obligations under the second subparagraph of Article 19(1) TEU.

Keywords: principles of the irremovability of judges and judicial independence, lowering of the retirement age of Supreme Court judges, rule of law.

Z orzecznictwa Sądu Najwyższego

dr Eliza Maniewska

Biuro Studiów i Analiz Sądu Najwyższego

Rozwiązanie stosunku pracy w okresie wypowiedzenia – zakres roszczeń

Autorka przedstawia najnowszy judykat Sądu Najwyższego dotyczący zakresu roszczeń pracownika w sytuacji wadliwego rozwiązania stosunku pracy w okresie wypowiedzenia (art. 60 k.p.). Stanowi on po części podsumowanie dotychczasowego orzecznictwa dotyczącego tytułowej problematyki.

Słowa kluczowe: zbieg roszczeń, odszkodowanie z tytułu wadliwego wypowiedzenia umowy o pracę, odszkodowanie z tytułu wadliwego rozwiązania umowy o pracę.

Termination of employment relationship without notice during the notice period - scope of claims

The author presents the latest resolution of the Supreme Court regarding the scope of employee claims in the event of a unlawful termination of employment without notice during the notice period (Article 60 of the Labour Code). It is partly a summary of the previous jurisprudence regarding the issue.

Keywords: aggregation of claims, compensation for unlawful termination of the employment contract without notice by the employer, compensation for unjustified or unlawful termination of the employment contract with notice.

Bibliografia

Liszcz, T. (2008). Odpowiedzialność odszkodowawcza pracodawcy wobec pracownika - cz. 1. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, (12).

Łętowska, E. (2007). W: M. Safjan (red.), System prawa prywatnego. Prawo cywilne - cześć ogólna, tom 1. Warszawa.

Pisarczyk, Ł. (2002). Odszkodowanie z tytułu wadliwego wypowiedzenia lub rozwiązania umowy o pracę przez pracodawcę. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, (8).

Piszczek, A. (2009). Wadliwe wypowiedzenie umowy o pracę, wadliwe rozwiązanie umowy o pracę ze skutkiem natychmiastowym - uprawnienia pracownika. Monitor Prawniczy, (18).

Supernak-Kubańska, A. (2005). Odszkodowanie z tytuły wadliwego rozwiązania umowy o prace przez pracodawcę. Z Problematyki Prawa Pracy i Polityki Społecznej, (16).

Świątkowski, A. M. (2013). Zbieg pracowniczych roszczeń majątkowych. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, (5).

Zdaniem Państwowej Inspekcji Pracy

Katarzyna Pietruszyńska-Jarosz

radca prawny, Departament Prawny Głównego Inspektoratu Pracy

Świadectwo pracy

 

 

Nowe przepisy 

dr Agnieszka Zwolińska

Przegląd Dzienników Ustaw z 2019 r. od poz. 1024 do poz. 1188

Przegląd wydawnictw

System prawa pracy. Tom VIII. Prawo rynku pracy

rec. dr hab. Agnieszka Górnicz-Mulcahy

 

MOP świętuje w tym roku swoje stuleci

 

Jubileusze wydają się przypominać punkty widokowe. Rozciągająca się z nich panorama pozwala nie tylko dostrzec przebytą drogę, ale także planować dalszą wędrówkę. Obie te perspektywy uwzględnia - obchodzone właśnie - stulecie istnienia Międzynarodowej Organizacji Pracy. Choć jej narodziny rozciągały się w czasie, z prawnego punktu widzenia powołał ją do życia zawarty w czerwcu 1919 r. w Wersalu traktat pokojowy kończący pierwszą wojnę światową. Rozdział XIII tego traktatu dał podstawy istnienia organizacji, której zadaniem miało być tworzenie fundamentów sprawiedliwości społecznej w dziedzinie warunków pracy dla zachowania powszechnego pokoju. Jej struktura przedstawicielska, uwzględniająca trójstronny udział nie tylko reprezentantów państw, ale także przedstawicieli pracodawców i pracowników, pozostaje unikalna wśród organizacji afiliowanych ONZ. Pośród wielu innych działań uchwalane przez organ stanowiący MOP - Międzynarodową Konferencję Pracy - konwencje (niemal 190) i zalecenia (ponad 200) wyznaczały przez ostatnie sto lat kierunki rozwoju światowego prawa pracy.

Kulminacyjny moment obchodów jubileuszu przypadł w czasie 108 sesji Konferencji Międzynarodowej (przed kilkoma dniami zakończyła ona obrady). Poczesnym punktem uroczystości była debata na temat „Przyszłości pracy”. MOP przygotowywała się do tej niezwykle istotnej i aktualnej dla świata pracy dyskusji przez kilka lat. W pierwszej kolejności podjęła ona inicjatywę uhonorowania 100-letniego jubileuszu tematem przewodnim „Przyszłość pracy”. Następnie rozesłała stosowne ankiety do państw członkowskich. Udzielone odpowiedzi stanowiły podstawę opracowania przez Organizację raportu wstępnego. Ten zaś stanowił kanwę dla prac powołanej przez MOP (2017) Światowej Komisji ds. przyszłości pracy, w skład której weszli wybitni naukowcy i praktycy z całego Świata. Komisja opracowała raport „Pracować nad lepszą przyszłością” (ang. Work for a Brighter Future), który został opublikowany w styczniu tego roku (w naszym miesięczniku obszernie pisała o raporcie dr hab. I. Boruta w artykule „Pracować nad lepszą przyszłością”. W sprawie raportu Światowej Komisji ds. przyszłości pracy (MOP), opublikowanym w numerze 3/2019). Raport Komisji stanowił podstawę do dyskusji w czasie 108 sesji.

Istotnym elementem debaty były wypowiedzi ponad pięćdziesięciu prezydentów i innych najważniejszych osób państw. Z delegatami Konferencji spotkali się między innymi: A. Merkel, Kanclerz Niemiec, E. Macron, Prezydent Francji, T. May, Premier Wlk. Brytanii i Irlandii Płn., D. Miedwiediew, Premier Rosji. Ze swoimi przemyśleniami podzielił się z delegatami także A. Gutteres, Sekretarz Generalny ONZ. Wszystkie „osoby wysokiego szczebla” podkreśliły, iż rozwiązaniu współczesnych dylematów, przed którymi stanął świat, świat pracy w szczególności, musi towarzyszyć kontynuacja sztandarowych dla Jubilatki idei: sprawiedliwości społecznej i godnej pracy dla każdego. Oprócz wskazanych treści, rola wystąpień tego rodzaju jest nie do przecenienia, dlatego że są one świadectwem poparcia decydentów najwyższej rangi dla społecznych wartości, którym hołduje MOP.

Gdy chodzi o delegatów Konferencji (około 6 tysięcy ze 187 państw), powierzyli oni organizację debaty nad przyszłością pracy Stałemu Komitetowi Konferencji do spraw Wspólnych i wyłonionemu w jego ramach ad hoc Komitetowi, zobowiązanemu do wypracowania Deklaracji w sprawie przyszłości pracy. Wypracowania, gdyż w grę wchodziło uzgodnienie stanowisk trzech grup: pracowników, pracodawców i rządów. Ostatecznie efekt ten został osiągnięty, czego wyrazem było przyjęcie przez Konferencję Międzynarodową na posiedzeniu plenarnym w dniu 21 czerwca br. Deklaracji stulecia w sprawie przyszłości pracy i rezolucji (zainspirowanej przez grupy pracowników i przez pracodawców) o takim samym tytule. (Tekst Deklaracji publikujemy tym numerze na s. 2-4).

Warto zauważyć, że deklaracje Międzynarodowej Konferencji nie są najważniejszymi instrumentami, jakimi dysponuje MOP. Tymi ostatnimi są bez wątpienia konwencje i zalecenia. Zresztą w czasie 108 sesji zostały zakończone prace nad konwencją i zaleceniem w sprawie zwalczania przemocy i nękania (ang. harassment) w pracy. Mimo iż deklaracje nie odgrywają najważniejszej roli, pozwalają na reagowanie na aktualne wyzwania i na wskazywanie światu pracy kierunków oczekiwanych od niego zachowań.

Podkreślenia wymaga, iż w debacie nad przyszłością zastosowano nieznane dotąd wyspecjalizowane fora z udziałem ekspertów. Na szczególną uwagę zasługiwało forum poświęcone „Technologiom w służbie godnej pracy”.

 

Kolejnych stu owocnych lat, szacowna Jubilatko!

Redakcja „Pracy i Zabezpieczenia Społecznego”

 

Odbiór osobisty 0 zł
Kurier 14 zł
Darmowa dostawa od 250 zł
Darmowa dostawa w Klubie Książki dla zamówień od 200 zł