Rola społecznych zamówień publicznych w przeprowadzeniu sprawiedliwej transformacji

Celem opracowania jest opisanie regulacji znajdujących się w ustawie — Prawo zamówień publicznych, które mogą zagwarantować zatrudnienie osób dotychczas pracujących w sektorze górnictwa, a które utracą pracę w wyniku przeprowadzanej w państwach Unii Europejskiej transformacji energetycznej. W opracowaniu zostały nakreślone główne założenia Europejskiego Zielonego Ładu i mechanizmu sprawiedliwej transformacji. Przedstawiono również informacje dotyczące zatrudnienia w sektorze górnictwa w Polsce, genezę zrównoważonych zamówień publicznych, charakterystykę instrumentów prospołecznych w zamówieniach publicznych. Ma to prowadzić do weryfikacji postawionej hipotezy, w myśl której społeczne zamówienia publiczne mogą być instrumentem aktywizującym grupę górników, którzy po przeprowadzeniu transformacji energetycznej staną się grupą defaworyzowaną na rynku pracy zgodnie z definicją pracownika znajdującego się w bardzo niekorzystnej sytuacji oraz pracownika znajdującego się w szczególnie niekorzystnej sytuacji, zawartych w rozporządzeniu Komisji (UE) zwanym ogólnym rozporządzeniem w sprawie wyłączeń blokowych.

Bibliografia/References

Literatura/Literature

Andrecka, M., & Peterkova Mitkidis, K. (2017). Sustainability requirements in EU public and private procurement an obligation? Nordic Journal of Commercial Law, (1). https://doi.org/10.5278/ojs.njcl.v0i1.1982

Cha, J. M. (2017). A just transition: Why transitioning workers into a new clean energy economy should be at the center of climate change policies, Fordham Environmental Law Review 29(2), 196–200.

Dragos, D. C., & Neamtu, B. (2014). Sustainable public procurement in the EU: Experiences and prospects. W: F. Lichere, R. Caranta & S. Treumer (red.), Modernising public procurement: the new directive (301–336). DJOF Publishing.

Evans, G. (2007). A just transition from coal to renewable energy in the Hunter Valley of New South Wales, Australia. International Journal of Environment, Workplace and Employment, 3(3/4), 175–194.

Hartung, W. (red.) (2015). Dyrektywa 2014/24/UE w sprawie zamówień publicznych. Komentarz. C.H.Beck.

IBS (2018). Managing the coal sector transition under the ambitious emission reduction scenario in Poland-focus on labour. Instytut Badań Strukturalnych.

IBS (2019). Sprawiedliwa transformacja węglowa w regionie śląskim. Implikacje dla rynku pracy. Instytut Badań Strukturalnych.

Komisja Europejska (2001). Komunikat Interpretacyjny Komisji Europejskiej w sprawie możliwości uwzględniania kwestii społecznych w zamówieniach publicznych, COM(2001) 566.

Komisja Europejska (2008). Komunikat Komisji Odnowiona agenda społeczna: możliwości, dostęp i solidarność w Europie XXI wieku, COM(2008) 412 wersja ostateczna.

Komisja Europejska (2010a). Komunikat Komisji EUROPA 2020. Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu, 3.03.2010, KOM (2010) 2020 wersja ostateczna.

Komisja Europejska (2010b). Kwestie społeczne w zakupach. Przewodnik dotyczący uwzględniania kwestii społecznych w zamówieniach publicznych, październik 2010.

Komisja Europejska (2013). Zielona Księga. Ramy polityki w zakresie klimatu i energii do 2030 r., 27.03.2013, COM (2013) 169 final.

Komisja Europejska (2019). Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej, Rady, Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów, Europejski Zielony Ład, 11.12.2019, COM (2019) 640 final.

Komisja Europejska (2020). Wniosek Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiające Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji, 14.01.2020 r., COM (2020) 22 final, 2020/0006 (COD).

Ludlow, A. (2016). Social Procurement: Policy and Practice. European Labour Law Journal 7(3), 479–497. https://doi.org/10.1177/201395251600700310

McCauley, D., & Heffron, R. (2018). Just transition: Integrating climate, energy and environmental justice. Energy Policy, 119, 1–7. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2018.04.014

Ministerstwo Rozwoju (2017). Program dla Śląska, https://archiwum.miir.gov.pl/media/65008/Program_dla_Slaska.pdf (dostęp: 02.06.2020).

Mustata, A. (2017). Eight steps for a just transition. CEE Bankwatch.

Skubiszak-Kalinowska, I., & Wiktorowska, E. (2019). Prawo zamówień publicznych. Komentarz aktualizowany. Wolters Kluwer.

Ślimko, E. (2019). Sprawiedliwa transformacja Śląska. Wyzwania z perspektywy społecznej — analiza i rekomendacje. Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć, s. 8.

UZP (2014). Zamówienia publiczne w Unii Europejskiej po modernizacji — nowe unijne dyrektywy koordynujące procedury udzielania zamówień publicznych. Urząd Zamówień Publicznych.

UZP (2017). Krajowy Plan Działania w zakresie zrównoważonych zamówień publicznych na lata 2017–2020. Urząd Zamówień Publicznych.

UZP (2020). Sprawozdanie Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych o funkcjonowaniu systemu zamówień publicznych w Polsce w 2019 r. Urząd Zamówień Publicznych.

Wiesbrock, A. (2016). Socially responsible public procurement: European value or national choice? W: A. Wiesbrock, & B. Sjaffjel, Sustainable

Public Procurement under EU Law (75–98). Cambridge University Press.

Wińska-Rużewicz, K., & Zaborowski, M. (2018). Społeczne zamówienia publiczne. Optimum Economic Studies, 1(91), 50–64.

 

Akty prawne/Legal acts

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2004/17/WE z 31.03.2004 r. koordynująca procedury udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych, Dz.Urz. UE L 134, 30/04/2004.

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2004/18/WE z 31.03.2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi, Dz. Urz. UE L 134, 30/04/2004.

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23/UE z 26.02.2014 r. w sprawie udzielania koncesji, Dz.Urz. UE L 94/1;

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE z 26.02.2014 r. w sprawie zamówień publicznych, uchylająca dyrektywę 2004/18/WE, Dz.Urz. UE L 94/65;

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/25/UE z 26.02.2014 r. w sprawie udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych, uchylająca dyrektywę 2004/17/WE, Dz.Urz. UE L 94/243.

Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 651/2014 z 17.06.2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu UE zastępującym Rozporządzenie WE nr 800/2008 z 6.08.2008 r. uznającym niektóre rodzaje pomocy za zgodne

ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu, Dz.Urz. UE L 187/1.

Traktat o Unii Europejskiej, Dz.Urz. UE C 326, 26/10/2012 — wersja skonsolidowana.

Ustawa z 13.06.2003 r. o zatrudnieniu socjalnym lub we właściwych przepisach państw członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego, Dz.U. z 2020 r., poz. 176.

Ustawa z 29.01.2004 r. — Prawo Zamówień Publicznych, Dz.U. z 2019 r., poz. 1843.

Ustawa z 11.09.2019 r. — Prawo zamówień publicznych, Dz.U. z 2019 r., poz. 2019.

Wniosek Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiające Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji, 14.01.2020 r., COM(2020) 22 final, 2020/0006 (COD).