Assessment of the exclusion of the application of certain legal provisions in the scope of the implementation of an investment related to the protection of the State border in the light of the requirements of the Constitution of the Republic of Poland and

The article addresses the issue of excluding the application of legal provisions to certain public-purpose investments implemented under so-called spec-acts. It fits into a broader research issue – the application of law in emergency situations. The authors focus on the omission of nature conservation regulations and the regulations governing the right to information about nature, stemming from the Act on the Construction of State Border Security, which is dictated by national security. The research objective is to verify statutory practice and practice of applying the law, which involves omitting or limiting certain fragments of the legal system for reasons of national security, the need to protect the territorial integrity of the State, or the expediting of administrative procedures or protection. The legislature’s hasty recourse to such reference clauses may lead to an abuse of law and, consequently, a restriction of civil rights.

Bibliografia/References

Chmielnicki, P. (2020). Geneza specustaw – przykład naturalnej specjalizacji kompleksów normatywnych czy promocji interesów podmiotów dominujących. W: T. Bąkowski (red.), Specustawy inwestycyjno-budowlane. Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.

Działocha, K. (2005). Bezpośrednie stosowanie Konstytucji RP (stan doktryny prawa), W: K. Działocha (red.), Bezpośrednie stosowanie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wydawnictwo Sejmowe.

Garlicki, L. (2024). Polskie prawo konstytucyjne. Zarys wykładu. Wolters Kluwer.

Gromski, W. (2007). Przepis odsyłający. W: U. Kalina-Prasznic (red.), Encyklopedia prawa. C.H.Beck.

Jakubiak, E., Korneć, R., & Przybylski, P. (2025). Individual Security and the constitutional right to public information and the protection of personal data in the Republic of Poland – de lege lata conclusions and de lege ferenda demands. Przegląd Prawa Konstytucyjnego, (2). https://doi.org/10.15804/ppk.2025.02.16

Łuszczek, R. (2023). Bezpośrednie stosowanie konwencji z Aarhus w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego, (6).

Łyszkowski, M. (2024). Obowiązek ochrony środowiska versus zasada wolności działalności gospodarczej w Konstytucji RP – uwagi na tle orzecznictwa

Trybunału Konstytucyjnego. Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego, (11), 43–50. https://doi.org/10.33226/0137-5490.2024.11.6

Malinowska-Wójcik, M. (2022). Komplikacja systemu prawnego a specustawy. Przegląd Prawa Publicznego, (7-8).

Sommer, J. (2005). Efektywność prawa ochrony środowiska i jej uwarunkowania – problemy udatności jego struktury. Towarzystwo Naukowe Prawa Ochrony Środowiska.

Trzewik, J. (2016). Publiczne prawa podmiotowe jednostki w systemie prawa ochrony środowiska. Katolicki Uniwersytet Lubelski.

Tuleja, P. (2023). W: P. Czarny, M. Florczak-Wątor, B. Naleziński, P. Radziewicz, & P. Tuleja, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz (wyd. II). Wolters Kluwer.

Uzasadnienie do projektu ustawy, druk nr 1657. https://www.sejm.gov.pl/Sejm9.nsf/PrzebiegProc.xsp?nr=1657

Wierczyński, G. (2016). Redagowanie i ogłaszanie aktów normatywnych. Wolters Kluwer.

Wolanin, M. (2009). Cel publiczny jako normatywne kryterium oddziaływania na stosunki cywilnoprawne w gospodarce nieruchomościami, cz. II. Nieruchomości, (10).

Wolanin, M. (2021). Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Komentarz. C.H.Beck.

Wronkowska, S. (2002). Na czym polega dobra legislacja. W: Legislacja w praktyce. Materiały z konferencji zorganizowanej przez Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich 21 lutego 2002 r.

Zakrzewska, J. (1964). Kontrola konstytucyjności ustaw (we współczesnym państwie burżuazyjnym). Wydawnictwo Prawnicze.

Zalasiński, T. (2009). Zasada prawidłowej legislacji w poglądach Trybunału Konstytucyjnego. Wydawnictwo Sejmowe.

Zaliwski, Ł. (2018). Specustawy w prawodawstwie polskim – zjawisko incydentalne czy stałe. Zeszyty Naukowe Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej im. Witelona w Legnicy, (27).

Zygmunt, M. (2023). Ważenie praw i wolności konstytucyjnych w procesie sądowego stosowania prawa. Przegląd Prawa Konstytucyjnego, (3). https://doi.org/10.15804/ppk.2023.03.09