The settlement on the conditions for extraordinary relief of sanctions as a new institution in the law on financial market supervision
The possibility of concluding an arrangement before the Polish Financial Supervision Authority on the conditions for extraordinary easing of sanctions was introduced into the Polish legal system by Article 19 of the Act of 16 August 2023 amending certain acts in connection with ensuring the development of the financial market and the protection of investors on this market, which entered into force on 29 September 2023. Under this regulation, the provisions of Article 18k–18z were introduced to the Act on Financial Market Supervision, which regulate issues related to the arrangement on the conditions for extraordinary easing of sanctions. The introduction of this type of legal institution should still be treated as an innovative solution. It was not until the second half of 2024 that the Polish Financial Supervision Authority issued the first decisions ending administrative proceedings as a result of concluding an arrangement with supervised entities. The article attempts to analyse a new legislative tool in the form of an arrangement on the conditions for extraordinary easing of sanctions, including in particular an assessment of its chances for improving supervision exercised by the Polish Financial Supervision Authority, as well as potential threats resulting from the necessity inherent in the arrangement for the party to waive its constitutional rights in terms of the possibility of challenging an administrative decision issued by the body.
References
Bibliografia/References
Literatura/Literature
Augustyńska, B. (2013). Kontrola sądowoadministracyjna w sprawach gospodarczych z zakresu koncesjonowanej ochrony osób i mienia – w orzecznictwie sądów administracyjnych. W: A. Kisielewicz & J. P. Tarno (red.), Sądowa kontrola administracji w sprawach gospodarczych. LEX. A Wolters Kluwer business.
Bartosiewicz, A., & Kubacki, R. (2003). Zaniechanie ukarania sprawcy przestępstwa skarbowego. Dom Wydawniczy ABC.
Bartosiewicz, A., & Kubacki, R. (2010). Kodeks karny skarbowy: Przestępstwa i wykroczenia podatkowe oraz dewizowe. C.H.Beck.
Czichy, K. (2016). Czynny żal w prawie karnym skarbowym – uwagi de lege ferenda. Przegląd Sądowy, (5).
Jakimowicz, W. (2018). O normatywnej konstrukcji zrzeczenia się prawa do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej. Przegląd Prawa Publicznego, (9).
Kaczocha, M. (2013). Miarkowanie sankcji administracyjnej – wybrane zagadnienia. Przegląd Legislacyjny, (3).
Kmieciak, Z. (2011). Odwołania w postępowaniu administracyjnym. Oficyna. A Wolters Kluwer business.
Król-Bogomilska, M. (2012). Program łagodzenia kar (leniency) w polskim prawie antymonopolowym – po pięciu latach obowiązywania ustawy. Europejski Przegląd Sądowy, (4).
Lemańska, J. (2012). Pewność sytuacji prawnej jednostki w materialnym prawie administracyjnym. W: A. Błaś (red.), Pewność sytuacji prawnej jednostki w prawie administracyjnym. LEX. A Wolters Kluwer business.
Lichosik, A. (2017). Aksjologia stosowania prawa rynku kapitałowego. W: J. Zimmermann (red.), Aksjologia prawa administracyjnego. Tom 1. Wolters Kluwer.
Liszewska, A. (2017). Nauka o przestępstwie. Zasady odpowiedzialności. W: R. Dębski (red.), System Prawa Karnego. Tom 3. C.H.Beck.
Łabuda, G., & Razowski, T. (2007). Czynny żal w Kodeksie karnym skarbowym. Prokuratura i Prawo, (2).
Majer, T. (2020). Komentarz do art. 61–126. W: M. Karpiuk, P. Krzykowski, & A. Skóra (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom 2. Wydawnictwo UWM w Olsztynie.
Przybysz, P. (2020). Instytucje prawa administracyjnego. Wolters Kluwer.
Rychter, R. A. (2014). Res iudicata w postępowaniu administracyjnym. LEX. A Wolters Kluwer business.
Sawicki, J. (2013). Znaczenie czynnego żalu w prawie karnym skarbowym. Prokuratura i Prawo, (6).
Schulz, K. (2024). W: Ustawa o nadzorze nad rynkiem finansowym. Komentarz. LEX/el.
Skóra, A. (2019). Zrzeczenie się odwołania w niektórych państwach europejskich. W: W. Jakimowicz, M. Krawczyk, I. Niżnik-Dobosz (red.), Fenomen prawa administracyjnego. Księga jubileuszowa Profesora Jana Zimmermanna. Wolters Kluwer.
Soja, A. (2024). Art. 16. W: J. Błachut, G. Keler & A. Soja, Kodeks karny skarbowy. Komentarz. Wolters Kluwer.
Turno, B. (2013). Leniency. Program łagodzenia kar pieniężnych w polskim prawie ochrony konkurencji. LEX. A Wolters Kluwer business.
Wilbrandt-Gotowicz, M. (2018). Zasada trwałości decyzji w Kodeksie postępowania administracyjnego i prawie unijnym. W: Z. Duniewska, A. Krakała & M. Stahl (red.), Zasady w prawie administracyjnym. Teoria, praktyka, orzecznictwo. Wolters Kluwer.
Woś, T. (2011). W: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk & M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne. LexisNexis.
Akty prawne/Legal acts
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. 1997 nr 78, poz. 483 z późn. zm.).
Ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz.U. 2006 nr 157, poz. 1119 z późn. zm.).
Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz.U. 2018, poz. 723 z późn. zm.).
Ustawa z dnia 16 sierpnia 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z zapewnieniem rozwoju rynku finansowego oraz ochrony inwestorów na tym rynku (Dz.U. 2023, poz. 1723).
Uchwała nr 114 Rady Ministrów z dnia 1 października 2019 r. w sprawie przyjęcia Strategii Rozwoju Rynku Kapitałowego (M.P. 2019, poz. 1027).
Decyzje administracyjne/Administrative decisions
Decyzja KNF z dnia 23 sierpnia 2024 r. wobec Ipopema Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie. https://www.knf.gov.pl/komunikacja/komunikaty?articleId=90311&p_id=18 (dostęp: 10.11.2024 r.).
Decyzja KNF z dnia 13 września 2024 r. wobec osoby fizycznej. https://www.knf.gov.pl/komunikacja/komunikaty?articleId=90817&p_id=18 (dostęp: 4.10.2025 r.).
Decyzja KNF z dnia 13 września 2024 r. wobec White Berg Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A z siedzibą w Warszawie. https://www.knf.gov.pl/komunikacja/komunikaty?articleId=90774&p_id=18 (dostęp: 10.11.2024 r.).
Decyzja KNF z dnia 13 września 2024 r. wobec osoby blisko związanej z osobą pełniącą obowiązki zarządcze w A.P.N. Promise S.A. z siedzibą w Warszawie. https://www.knf.gov.pl/komunikacja/komunikaty?articleId=90724&p_id=18 (dostęp: 4.10.2025 r.).
Decyzja KNF z dnia 27 września 2024 r. wobec Opera Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie. https://www.knf.gov.pl/komunikacja/komunikaty?articleId=90845&p_id=18 (dostęp: 10.11.2024 r.).
Decyzja KNF z dnia 27 września 2024 r. wobec Alior Bank S.A. z siedzibą w Warszawie. https://www.knf.gov.pl/komunikacja/komunikaty?articleId=91074&p_id=18 (dostęp: 4.10.2025 r.).
Decyzja KNF z dnia 25 lipca 2025 r. wobec osoby fizycznej. https://www.knf.gov.pl/dla_rynku/uklad/komunikaty_uklad?articleId=94613&p_id=18 (dostęp: 4.10.2025 r.).
Decyzja KNF z dnia 10 stycznia 2025 r. wobec Rockbridge Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie. https://www.knf.gov.pl/dla_rynku/uklad/komunikaty_uklad?articleId=92255&p_id=18 (dostęp: 4.10.2025 r.).
Inne źródła/Other sources
Sprawozdanie z działalności Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego oraz Komisji Nadzoru Finansowego w 2023 roku.
Uzasadnienie rządowego projektu ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z zapewnieniem rozwoju rynku finansowego oraz ochrony inwestorów na tym rynku, druk nr 3381. https://www.sejm.gov.pl/Sejm9.nsf/druk.xsp?nr=3381 (dostęp: 11.11.2024 r.).