Specific liability rules for illegal extraction of fuels or energy in energy law – current status and de lege ferenda conclusions

The study analyses three separate factual situations, covered by the provision of Article 57, paragraph 1 of the Energy Law (p.e.), which fulfil the prerequisites of illegal collection of fuels or energy: collection without a contract, bypassing the meter or by tampering with the meter. The authors, based on dogmatic research, case law and practical experience, pose and undertake to prove two theses revealing the inadequacy of the current regulation. Firstly, the current regulations do not sufficiently protect suppliers in pursuing claims against the person committing illegal consumption, and secondly, the prerequisites exonerating the consumer from liability (an acute fine) are generally impossible to prove, which does not meet the standard of protection of the rights of the subject, which is generally weaker than the supplier, and harms the general perception of justice. As a result, the authors proposed a new wording of Article 57(1) p.e. and the justification for the change in the law. It is the intention of the authors to formulate a precise framework of the recipient's obligations, the observance of which allows the recipient to meet the due diligence benchmark, taking into account the self-interest of the recipient and the supplier.

Bibliografia/References

Antoniuk, J. R. (2016). Odpowiedzialność za nielegalny pobór paliw lub energii w świetle art. 57 ust. 1 pkt 1 Prawa energetycznego. Monitor Prawniczy, (3).

Balwicka-Szczyrba, M. (2010). Zasady dochodzenia roszczeń z tytułu nielegalnego pobierania energii elektrycznej w znowelizowanym prawie energetycznym. Gdańskie Studia Prawnicze, XXIV.

Balwicka-Szczyrba, M. (2011). Glosa do uchwały SN z dnia 10.12.2009 r., III CZP 107/09. Gdańskie Studia Prawnicze, (1).

Balwicka-Szczyrba, M. (2016). Nielegalne pobieranie energii a wskazanie licznika na niekorzyść odbiorcy. W: A. Walaszek-Pyzioł (red.), Interdyscyplinarne problemy nielegalnego poboru energii. C.H.Beck.

Bartosik, M., & Szymczak, P. (2016). Raport. Energia elektryczna dla pokoleń. Monografia II Kongresu Elektryki Polskiej. Tom III. Stowarzyszenie Elektryków Polskich.

Długosz, T. (2016). Nielegalny pobór energii w orzecznictwie sądów cywilnych. W: A. Walaszek-Pyzioł (red.), Interdyscyplinarne problemy nielegalnego poboru energii. C.H.Beck.

Drozdowski, W. (2024, 12 lipca). Polskie ciepłownictwo w I półroczu 2024 r. Centrum Informacji o Rynku Energii. https://raportybranzowe.cire.pl/artykuly/serwis-informacyjny-cire-24/polskie-cieplownictwo-w-i-polroczu-2024-raport-cire

Katner, W. (2016). Kontraktowa czy deliktowa podstawa odpowiedzialności za nielegalny pobór energii elektrycznej. W: A. Walaszek-Pyzioł (red.), Interdyscyplinarne problemy nielegalnego poboru energii. C.H.Beck.

Marszałek, M. (2015). Swoboda działalności gospodarczej wytwórcy-sprzedawcy energii elektrycznej. C.H.Beck.

Matusik, G. (2012). Odpowiedzialność z tytułu nielegalnego poboru energii. Uwagi na tle art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo energetyczne. Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego, (3).

Pokrzywniak, J. (2008). Nielegalne pobieranie paliw lub energii na gruncie ustawy – Prawo energetyczne. Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego, (2).

Promińska, U. (2016). Charakter prawny opłaty za nielegalnie pobrana energię (art. 57 ust. 1 PrEnerg). W: A. Walaszek-Pyzioł (red.), Interdyscyplinarne problemy nielegalnego poboru energii. C.H.Beck.

Radwański, Z. (2008a). Wykładnia oświadczeń woli. W: Z. Radwański (red.), System Prawa Prywatnego. Prawo cywilne – część ogólna. Tom 2 (93–96). C.H.Beck.

Radwański, Z. (2008b). Zawarcie umowy. W: Z. Radwański (red.), System Prawa Prywatnego. Prawo cywilne – część ogólna. Tom 2. C.H.Beck.

Stelmachowski, A. (1998). Zarys teorii prawa cywilnego. Wydawnictwa Prawnicze PWN.

URE. (2024a). Charakterystyka rynku energii elektrycznej. Urząd Regulacji Energetyki. https://www.ure.gov.pl/pl/energia-elektryczna/charakterystyka-rynku

URE. (2024b). Charakterystyka rynku paliw gazowych. Urząd Regulacji Energetyki. https://www.ure.gov.pl/pl/paliwa-gazowe/charakterystyka-rynku