W artykule dokonano analizy instytucji prawnej czynnego żalu w ujęciu ogólnym oraz analizy nowej instytucji prawa rynku finansowego, jaką jest układ w sprawie warunków nadzwyczajnego złagodzenia sankcji. Punktem wyjścia do badań było uogólnione pojęcie czynnego żalu oraz wskazanie niektórych jego typów. Na tym tle dokonano wyodrębnienia cech charakterystycznych badanej instytucji, a następnie wskazano i omówiono poszczególne jej elementy składowe wraz z ich opisem. Zidentyfikowano także niektóre wątpliwości interpretacyjne oraz zaproponowano możliwe ich rozwiązanie. Układ w sprawie warunków nadzwyczajnego złagodzenia sankcji może być znaczącym narzędziem zwiększającym skuteczność nadzoru nad rynkiem finansowym.