Special protection of the continuity of the employment relationship of pregnant women and employees of pre-retirement age employed on the basis of appointment – selected interpretation problems under the provision of art. 72 § 2 and 3 of the Labor Code
Special protection of the continuity of an employment relationship established on the basis of an appointment raises interpretation doubts in practice, due to, among other things, the instability (impermanence) of the legal bond created by it, which is characteristic of this act. Particularly controversial is the application of the provisions of Art. 72 § 2 and 3 of the Labor Code, which provides protection against dismissal for pregnant women and employees of pre-retirement age, which mainly concerns two issues. Firstly, the way of understanding the phrase "other work corresponding to the employee's professional qualifications" occurring under the said regulations. This concerns in particular the criteria in the light of which one should assess whether the "other" job offered by the employer is "suitable" for employees covered by special protection against dismissal. Secondly, it is necessary to determine what legal consequences for the parties to the employment relationship result from the employer offering work that is "inappropriate" from the point of view of the "professional qualifications" of persons particularly protected by Art. 72 § 2 and 3 of the Labor Code. Resolving the above issues is of the greatest importance for the practice of economic transactions, which is why the main part of this article is devoted to them. In this respect, the author came to the conclusion that the job offered to the dismissed employee does not have to be "generally identical" or "significantly similar" to the one he performed before the dismissal, and the employer, when assessing its "suitability" for the employee, may not only but should also take into account the previous work history in the position from which the employee was dismissed. He also drew attention to the need, as a rule, to strictly adhere to the literal wording of the interpreted provisions in terms of the assessment criteria they establish (professional qualifications), also referring to the role of factors not explicitly included in them, such as the employee's health capabilities or the place where the work offered is to be performed. As for the legal consequences of the employer offering work that is "inappropriate" from the point of view of the "professional qualifications" of persons particularly protected by Art. 72 § 2 and 3 of the Labor Code expressed the belief that in such a case the employment relationship is definitively terminated if the employee do not accepts the offer made by the employer. Therefore, in the above-mentioned situation, the employee is not entitled to a claim for establishing the existence of an employment relationship, nor a claim for remuneration for the period of unemployment or downtime, but at most a claim for compensation.
References
Bibliografia/References
Bieniek, G. (1977). Komentarz do art. 70. W: J. Jończyk (Red.), Kodeks pracy. Komentarz (s. 264–266). Wydawnictwo Prawnicze.
Bieniek, G. (1982). Niektóre zagadnienia dotyczące statusu prawnego dyrektora przedsiębiorstwa państwowego. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, 4, s. 24–34.
Borek-Buchajczuk, R. (2011). Przyszłość stosunku pracy z powołania. W: L. Florek i Ł. Pisarczyk (Red.), Współczesne problemy prawa pracy i ubezpieczeń społecznych (s. 100–105). Wolter Kluwer.
Borek-Buchajczuk, R. (2015). Ewolucja zakresu podmiotowego powołania jako podstawy nawiązania stosunku pracy. W: Przemiany prawa pracy: od kodyfikacji do współczesności. Księga jubileuszowa dedykowana Profesor Teresie Liszcz (s. 317–329). Studia Iuridica Lublinensia, XXIV.
Ćwiertniak, B.M. (2012). Komentarz do art. 70 KP. W: K.W. Baran (Red.), Kodeks pracy. Komentarz (s. 498–500). Wolters Kluwer.
Dral, A. (2009). Problem liberalizacji, deregulacji i uelastycznienia ochrony trwałości stosunku pracy w polskim prawie. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, 5, s. 11–17.
Dubowik, A. (2005). Glosa do uchwały SN z dnia 11 stycznia 2005 r., I PZP 11/04. Orzecznictwo Sądów Polskich, 11, poz. 135.
Filcek, A. (1979). Komentarz do art. 70. W: M. Piekarski (Red.), Kodeks pracy z komentarzem (s. 180–182). Wydawnictwo Prawnicze.
Gersdorf, M. (2010). Komentarz do art. 72. W: M. Gersdorf, K. Rączka, M. Raczkowski, Kodeks pracy. Komentarz (s. 460–462). Lexis Nexis.
Góral, Z. (1994). Prawo do pracy. Studium prawa polskiego w świetle porównawczym. Łódź.
Jackowiak, U. (1987). Kwalifikacje pracownicze w stosunkach pracy. Gdańsk.
Jaśkowski, K. (1976). Rozwiązanie stosunku pracy pracownika zatrudnionego na podstawie powołania. Państwo i Prawo, 1, s. 164–176.
Jaśkowski, K. (2009). Komentarz do art. 70 KP. W: K. Jaśkowski (Red.), Kodeks pracy. Komentarz. Tom I (s. 281–283). Wolters Kluwer.
Kłosiewicz, P. (1966). Instytucja powołania w prawie pracy a powołanie pozorne. Państwo i Prawo, 6, s. 994–1006.
Kłosiewicz, P. (1974). Stosunek pracy z powołania. Warszawa. Korus, P. (2015) Komentarz do art. 72 KP. W: A. Sobczyk (Red.), Kodeks pracy. Komentarz (s. 407–408). C.H.BECK.
Kubot, Z., Sanetra, W. (1983). Odwołanie dyrektora przedsiębiorstwa państwowego. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, 9, s. 18–29.
Kuczyński, T. (2005). Stosunek pracy na podstawie powołania. W: Z. Kubot, T. Kuczyński, Z. Masternak, Prawo pracy. Zarys wykładu (s. 311–312). Difin.
Latos-Miłkowska, M. (2010). Szczególna ochrona trwałości stosunku pracy a ochrona interesu pracodawcy. W: G. Goździewicz (Red.), Ochrona trwałości stosunku pracy w społecznej gospodarce rynkowej (s. 259–265). Wolters Kluwer.
Lewandowski, H. (1973). Uprawnienia kierownicze w stosunku pracy. Łódź.
Liszcz, T. (1983). Problem ochrony trwałości stosunku pracy na stanowisku dyrektora. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, 12, s. 14–22.
Liszcz, T. (1984). Odwołanie ze stanowiska dyrektora przedsiębiorstwa państwowego. Nowe Prawo, 1, s. 29–39.
Liszcz, T. (2006). Pozaumowne stosunku pracy. W: M. Matey-Tyrowicz, T. Zieliński (Red.), Prawo pracy RP w obliczu przemian (s. 230–245). C.H. BECK.
Ludera-Ruszel, A. (2016). Podnoszenie kwalifikacji zawodowych przez pracowników na gruncie kodeksu pracy oraz wybranych ustaw szczególnych. Wolters Kluwer.
Mazurczak-Jasińska, E. (2019). Kodeksowa ochrona szczególna stosunku pracy powstałego na podstawie powołania. Acta Universitatis Wratislaviensis. Przegląd Prawa i Administracji CXVII (56–58), 3944. Uniwersytet Wrocławski.
Niedbała, Z. (1973). W sprawie kryteriów doboru i oceny kadry kierowniczej. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, 2, s. 181–192.
Niedbała, Z. (1988). Prawne warunki stabilizacji zatrudnienia kierownika zakładu pracy. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, 4, s. 155–169.
Nowak, A. (1977). Sankcje bezprawnego rozwiązania spółdzielczego stosunku pracy po kodyfikacji prawa pracy. Państwo i Prawo, 2, s. 84–94.
Nowak, A. (1992). Odwołanie ze stanowisk w jednostkach samorządu terytorialnego obsadzanych na podstawie aktu powołania. W: A. Nowak (Red.), Z Problematyki Prawa Pracy i Polityki Socjalnej, tom 9 (s. 48–56). Uniwersytet Śląski.
Perdeus, W. (2017). Geneza i historia stosunków pracy z powołania. W Z. Góral (Red.), Pozaumowne stosunki pracy. Indywidualne Prawo Pracy. W: K.W. Baran (Red.), System Prawa Pracy. Tom IV (110–111). Wolters Kluwer.
Pisarczyk, Ł. (2003). Obowiązek ułatwiania pracownikom podnoszenia kwalifikacji zawodowych. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, 4, s. 29–37.
Pisarczyk, Ł. (2003). Różne formy zatrudnienia. Warszawa.
Rylski, M. (2015). Podnoszenie kwalifikacji zawodowych przez pracowników na gruncie kodeksu pracy – teorie modelu legislacyjnego i ich konsekwencje prawne. Część I i II. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, 1 i 2, s. 2–10 i 2–12.
Stelina, J. (2016). Stosunki pracy osób pełniących funkcje organów państwa. Warszawa. Sypniewski, Z. (1980). Problem wzmożonej ochrony trwałości stosunku pracy kobiet zatrudnionych na podstawie powołania, wyboru i mianowania. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, 6, s. 3–18
Szczerski, J. (1981). Co wynika z faktu, że dyrektor przedsiębiorstwa jest pracownikiem. Prawo i Życie, 50, s. 3–10.
Szewczyk, H. (1997). Stabilizacja zatrudnienia pracowników samorządowych pełniących funkcję z wyboru oraz powołania. W: A. Nowak (Red.), Z Problematyki Prawa Pracy i Polityki Socjalnej, tom 9 (s. 69–72). Uniwersytet Śląski.
Szubert, W. (1972). Zarys prawa pracy. PWN.
Świątkowski, A.M. (2018). Kodeks pracy. Komentarz. C.H.BECK.
Wiącek, A. (2009). Prawne formy podnoszenia kwalifikacji zawodowych przez pracowników. Praca i Zabezpieczenie Społeczne, 9, s. 28–35.
Wielki Słownik Języka Polskiego PWN. Tom II (2018). PWN.
Włodarczyk, M. (2017). Zmiany i ustanie stosunku pracy z powołania. W: Z. Góral (Red.), Pozaumowne stosunki pracy. Indywidualne Prawo Pracy. W: K.W. Baran (Red.), System Prawa Pracy. Tom IV (164–165). Wolters Kluwer.
Wrocławska, T. (2015). Kodeksowa szczególna ochrona trwałości stosunku pracy pracowników w wieku przedemerytalnym. W: A. Mielczarek i Z. Góral (Red.), 40 lat Kodeksu pracy (s. 169–170). Wolters Kluwer.
Wypych-Żywicka, A. (2005). Rozwiązanie pozaumownych stosunku pracy i spółdzielczej umowy o pracę. W: U. Jackowiak (Red.), Prawo pracy (s. 257–258). Wolters Kluwer.
Zieliński, T. (1976). Skutki prawne wadliwego rozwiązania umowy o pracę. Studia i Materiały IPiSS (69–78), 17.
Zieliński, T., Pisarczyk, Ł. (2009). Komentarz do art. 70 KP. W: L. Florek (Red.), Kodeks pracy. Komentarz (s. 424–425). Wolters Kluwer.
Zieliński, T., Pisarczyk, Ł. (2009). Komentarz do art. 72 KP. W: L. Florek (Red.), Kodeks pracy. Komentarz (s. 431–432). Wolters Kluwer.