Najlepsze ceny Specjalne oferty dla członków klubu książki PWE Najtańsza dostawa
Dr Izabela Florczak
ORCID: 0000-0003-3167-3382
Dr Izabela Florczak, doktor nauk prawnych, radca prawny, adiunkt na Uniwersytecie Łódzkim w Katedrze Prawa Pracy, Zakładzie Prawa Ubezpieczeń Społecznych i Polityki Społecznej; Współzałożycielka i Współkoordynatorka Polskiej Sieci Naukowej Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego COOPERANTE; Zastępca Kierownika Centrum Studiów Migracyjnych Uniwersytetu Łódzkiego; radca prawny; Szef Działu Employment Immigration
DOI: 10.33226/0032-6186.2022.4.1
JEL: J08, J58, J61, O15

Polityka migracyjna Polski z perspektywy prawa regulującego obszar rynku pracy. Nieoczywiste aspekty i ostatnie zmiany

Poland does not currently have a document that would regulate the assumptions of the national migration policy in a compact, coherent and comprehensive manner. Such a document should cover various areas of the functioning of the country. A very important part of it, especially in the current economic reality, should be the determination of regulatory directions for the labour market policy regulating the employment of foreigners. This does not mean, however, that Poland has never had a consolidated migration policy or that work on preparing such a document is not carried out. In 2016, the document — Migration Policy of Poland — current state and postulated actions [Polityka migracyjna Polski — stan obecny i postulowane działania] of 2012 was annulled. Recently, several documents of such importance have appeared, prepared either as part of public administration activities or grassroots initiatives. Despite the possibility to classify tchem only as projects or postulates, it should be definitely acknowledged that their content reflects both social and political trends, and therefore constitutes an important point of reference in research on migration-related phenomena. The increase of foreigners' presence on the domestic labour market is an undeniable phenomenon and its further development can be considered certain. For this reason, any legislative actions affecting the access of foreigners to the domestic labour market should be considered a socially important issue. This is because they are a reflection of the legislators’ will to regulate access of foreigners to the labour market. The subject of the study will be the examination of the existing legal regulations on access of foreigners to the Polish labour market in order to determine whether, and if so to what extent, they constitute a normatively coherent picture of the residua migration policy. Confronting the established legal state with possible directions of its development will allow to build de lege ferenda postulates in the aspect of migration policy concerning the labour market. Study focuses on those legal aspects of the migration policy concentrated on the labour market that do not seem obvious. Additionally, examples based on changes in the law effective January 29, 2022 will be described.

Polska nie ma obecnie dokumentu, który w sposób zwarty, spójny i kompleksowy regulowałby założenia krajowej polityki migracyjnej. Dokument taki powinien obejmować różne obszary funkcjonowania państwa. Istotną jego częścią, zwłaszcza w obecnych realiach gospodarczych, powinno być określenie kierunków regulacji prawnych dla polityki rynku pracy w zakresie zatrudniania cudzoziemców. Nie oznacza to jednak, że Polska nigdy nie posiadała skonsolidowanej polityki migracyjnej ani że prace nad przygotowaniem takiego dokumentu nie są prowadzone. W 2016 roku dokument Polityka migracyjna Polski — stan obecny i postulowane działania z 2012 r. został unieważniony. W ostatnim czasie pojawiło się kilka dokumentów o takim poziomie oddziaływania, przygotowanych czy to w ramach działań administracji publicznej, czy też inicjatyw oddolnych. Pomimo możliwości zaklasyfikowania ich jedynie jako projektów lub postulatów, należy zdecydowanie przyznać, że ich treść odzwierciedla zarówno trendy społeczne, jak i polityczne, a tym samym stanowi ważny punkt odniesienia w badaniach nad problemami związanymi z migracjami. Wzrost obecności cudzoziemców na krajowym rynku pracy jest zjawiskiem niezaprzeczalnym, a jego dalszy rozwój jest pewny. Z tego powodu wszelkie działania legislacyjne oddziałujące na dostęp cudzoziemców do polskiego rynku pracy powinny być traktowane jako istotne zarówno z ekonomicznego, jak i socjologicznego punktu widzenia. Są one bowiem odzwierciedleniem woli ustawodawcy w zakresie uregulowania dostępu cudzoziemców do rynku pracy. Przedmiotem artykułu jest zbadanie istniejących regulacji prawnych w zakresie dostępu cudzoziemców do polskiego rynku pracy w celu ustalenia, czy, a jeśli tak, to w jakim zakresie, stanowią one spójny normatywnie obraz szczątkowej polityki migracyjnej. Konfrontacja ustalonego stanu prawnego z możliwymi kierunkami jego rozwoju pozwoli na zbudowanie postulatów de lege ferenda w aspekcie polityki migracyjnej dotyczącej rynku pracy. W artykule skupiono się na tych aspektach prawnych polityki migracyjnej skoncentrowanej na rynku pracy, które nie wydają się oczywiste. Dodatkowo opisane zostały przykłady oparte na zmianach w prawie obowiązujących od 29 stycznia 2022 roku.

Słowa kluczowe: migration policy; labour market; employment (polityka migracyjna; rynek pracy; zatrudnienie)
DOI: 10.33226/0032-6186.2021.11.7
JEL: K31

Zjawiska migracyjne stanowią obecnie jedno z największych wyzwań społeczno-politycznych. Wpływają one na szereg połączonych wzajemnie sfer funkcjonowania jednostki w określonych realiach prawnych. Celem opracowania jest omówienie wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydanego 15 lipca 2021 r. w sprawie C-709/20, który dotyczy możliwości różnicowania uprawnień do korzystania z pomocy społecznej na podstawie statusu legalizującego pobyt jednostki. Wyrok ten w sposób istotny zmienia dotychczasową linię orzeczniczą Trybunału w odniesieniu do podstaw normatywnych stanowiących ochronę socjalną migrującego obywatela Unii.

Słowa kluczowe: równe traktowanie; pomoc społeczna; obywatelstwo Unii; migracje; Brexit

Dr Izabela Florczak, doktor nauk prawnych, radca prawny, adiunkt na Uniwersytecie Łódzkim w Katedrze Prawa Pracy, Zakładzie Prawa Ubezpieczeń Społecznych i Polityki Społecznej; Współzałożycielka i Współkoordynatorka Polskiej Sieci Naukowej Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego COOPERANTE; Zastępca Kierownika Centrum Studiów Migracyjnych Uniwersytetu Łódzkiego; radca prawny; Szef Działu Employment Immigration w Kancelarii Prawnej. Autorka publikacji z zakresu prawa zatrudnienia, prawa pracy, migracji zarobkowych.