Dochody zagranicznej jednostki kontrolowanej będącej fundacją rodzinną a normy prawa Unii Europejskiej

Celem niniejszego opracowania jest analiza przepisów prawnych zmierzająca do ustalenia norm prawnych, które wyznaczają fundatorowi obowiązki w zakresie określenia podstawy wymiaru podatku od dochodów zagranicznej jednostki kontrolowanej będącej fundacją rodzinną. Przeprowadzona analiza dogmatyczna przepisów dyrektywy ATA oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pozwoliła stwierdzić, że przepisy dyrektywy ATA, regulujące sposób określenia podstawy obliczenia podatku podczas opodatkowania dochodu zagranicznej spółki kontrolowanej, nie zostały w pełni prawidłowo transponowane do polskiego systemu prawnego.

Bibliografia/References

 

Literatura/Literature

Baranowska, N. (2018). Stosowanie wykładni zgodnej z prawem unijnym w sporach horyzontalnych w razie nieprawidłowej implementacji dyrektywy. Europejski Przegląd Sądowy, (2), 4–14.

Bilewska, K. (2022). W: K. Bilewska, & A. Chłopecki, Prawo handlowe. Wolters Kluwer.

Bizioli, G. (2017). Taking EU fundamental freedoms seriously: Does the Anti-Tax Avoidance Directive take precedence over the single market? EC Tax Review, (3), 167–175. https://doi.org/10.54648/ecta2017018

Cień, K. (2021). Fundacja rodzinna jako podatnik podatku dochodowego od osób prawnych – uwagi de lege lata oraz de lege ferenda. Przegląd Legislacyjny, (4), 87–102.

Grzegorczyk, F., & Walasek-Walczak, U. (2012). Wpłata z zysku przez jednoosobowe spółki Skarbu Państwa – dywidenda czy podatek? Przegląd Prawa Publicznego, (2), 72–81.

Hanusz, A. (2020). Ochrona interesu publicznego w procesie stanowienia prawa finansowego. Przegląd Sejmowy, (2), 65–96. https://doi.org/10.31268/PS.2020.04

Herbet, A. (2015). Prawa i obowiązki wspólników. W: S. Sołtysiński (red.), Prawo spółek kapitałowych. System Prawa Prywatnego. Tom. 17a. C.H.Beck.

Jamroży, M. (2001). Opodatkowanie u źródła dywidend i odsetek wypłacanych przedsiębiorstwom niemieckim. Monitor Podatkowy, (3), 14–17.

Kappes, A. (2023). W: J. Katner (red.), Prawo gospodarcze i handlowe. Wolters Kluwer.

Koronkiewicz, J. (2015). Terminologia podatkowa a prawidłowość implementacji dyrektyw unijnych w Polsce. Wolters Kluwer.

Kurcz, B. (2004). Dyrektywy Wspólnoty Europejskiej i ich implementacja do prawa krajowego. Wolters Kluwer.

Kuźniacki, B. (2020). Controlled Foreign Companies (CFC) and Tax Avoidance: International and Comparative Perspectives with Specific Reference to Polish Tax and Constitutional Law, EU Law and Tax Treaties. Wolters Kluwer.

Kuźniacki, B., & Majdowski, F. (2018). Kolejne zmiany w opodatkowaniu dochodu kontrolowanej spółki zagranicznej. LEX.

Kuźniacki, B. (2018). Wątpliwości związane z implementacją dyrektywy ATA. Nowe przepisy o CFC, spółki z rajów podatkowych oraz swoboda przepływu kapitału. Przegląd Podatkowy, (3), 12–27.

Marciniuk, J. (2017). Komentarz do art. 17. W: J. Marciniuk (red.), Podatek dochodowy od osób fizycznych. Komentarz. Legalis.

Modrzewska, M. (2018). Prawo do dywidendy a uchwała walnego zgromadzenia wyłączająca zysk od podziału – uwagi na tle przykładów orzeczniczych. W: J. Frąckowiak (red.), Kodeks spółek handlowych po 15 latach obowiązywania (s. 586–610). Wolters Kluwer.

Nawrot, R. A. (2010). Pojęcie dywidendy w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych oraz w umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartych przez Polskę. Przegląd Orzecznictwa Podatkowego, (3), 224–230.

Opalski, A. (2004). Dywidenda po nowelizacji kodeksu spółek handlowych. Prawo Spółek, (6), 2–7.

Orlet, P. (2017). Die Controlled Foreign Company Rule (Art 7 und 8 der Anti-Tax-Avoidance-Richtlinie). W: M. Lang, A. Rust, J. Schuch, & C. Staringer, Die Anti-Tax-Avoidance-Richtlinie (s. 105–130). Linde.

Słownik języka polskiego PWN. (b.d.). Dywidenda. W: Słownik języka polskiego PWN. https://sjp.pwn.pl/

Suski, P. (2018). Stowarzyszenia i fundacje. Wolters Kluwer.

Zieliński, M. (2017). Wykładnia prawa. Zasady, reguły, wskazówki. Wolters Kluwer.

 

Akty prawne/Legal acts

Dyrektywa Rady 2016/1164 z 12 lipca 2016 r. ustanawiająca przepisy mające na celu przeciwdziałanie praktykom unikania opodatkowania, które mają bezpośredni wpływ na funkcjonowanie rynku wewnętrznego, Dz.Urz.UE L 2016, nr 193, s.1, ze zm.

Ustawa z 31 stycznia 1989 r. o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych, t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 1439.

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 163, ze zm.

Ustawa z 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 826.

Ustawa z 15 września 2000 r.– Kodeks spółek handlowych, t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 18 ze zm.

Zalecenie Komisji Europejskiej z 28 października 2009 r. w sprawie ułatwień w wykorzystaniu dywidendy cyfrowej w Unii Europejskiej, Dz.Urz.UE L 308, s. 24.

 

Orzecznictwo/Judgments

Wyrok NSA z 4 marca 2021 r., II FSK 2958/18, Legalis nr 2627250.

Wyrok NSA z 5 października 2021 r., II FSK 208/21, Legalis nr 2808316.

Wyrok NSA z 5 października 2021 r., II FSK 2905/20, Legalis nr 2630472.

Wyrok TS z 11 czerwca 2015 r., Komisja Europejska vs. Rzeczpospolita Polska, C-29/14.

Wyrok TS z 15 grudnia 2022 r., CM vs, TimePartner Personalmanagement, C-311/21.

Wyrok TS z 26 lutego 2026 r., Komisja Europejska vs. Królestwo Belgii, C-524/23.

Wyrok WSA w Gdańsku z 12 października 2021 r., I SA/Gd 882/21, Legalis nr 2616992.