W artykule poddano analizie pojęcie nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, wynikające z ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (u.p.o.l.). Zaliczenie gruntów budynków lub budowli do tej kategorii nieruchomości skutkuje znaczącym wzrostem wysokości podatku od nieruchomości. Ustawowa definicja tego pojęcia jest zbyt ogólna, przez co od początku obowiązywania ustawy trwają spory dotyczące tego, jak opodatkować nieruchomości przedsiębiorcy. Chociaż sprawą dwukrotnie zajął się Trybunał Konstytucyjny (TK), analizowany problem dalej wzbudza kontrowersje w orzecznictwie sądowym. W tej sytuacji, moim zdaniem, konieczne są zmiany ustawowe. Problemu nie rozwiążą kolejne wyroki, w tym TK. W artykule zostały przedstawione propozycje zmian w obowiązujących regulacjach, a mianowicie nowa definicja nieruchomości będących w posiadaniu przedsiębiorcy oraz zasady opodatkowania nieruchomości stanowiących współwłasność.

Ustawa z 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych od początku jej obowiązywania nie zawierała kryteriów pozwalających na jednoznaczne zakwalifikowanie budynku i budowli na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości. W pierwszym okresie obowiązywania (do 2002 r.) wskazywano, że przyczyną tego stanu rzeczy jest brak definicji budowli, przy jednoczesnym bardzo ogólnym zdefiniowaniu budynku. W efekcie w 2003 r. do ustawy zostały wprowadzone powiązane definicje budynku i budowli, odsyłające do prawa budowlanego. Konstrukcja tych definicji w 2011 r. po raz pierwszy była przedmiotem analizy Trybunału Konstytucyjnego, który wydając wyrok interpretacyjny, nie wyeliminował tych przepisów z systemu prawa. W wyroku w sprawie P 33/09 Trybunał wskazał natomiast ustawodawcy potrzebę szybkiej zmiany definicji budowli. W następstwie tego orzeczenia przygotowane zostały dwa projekty ustaw zawierających nowe definicje, ale nie doczekały się one uchwalenia. Sprawa trafiła w 2017 r. po raz drugi do Trybunału. Wydał on znowu wyrok interpretacyjny (SK 48/15), który nie zmniejszył jednak narastających sporów co do kwalifikacji tych obiektów jako przedmiotów opodatkowania. W roku 2023 Trybunał w wyroku rozstrzygającym sprawę klasyfikacji silosów (SK 14/21) postanowił stwierdzić niezgodność z Konstytucją przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zawierających definicję budowli i nakazać zmianę definicji budynku. W związku z tym w ciągu 18 miesięcy od dnia ogłoszenia tego wyroku we wskazanej ustawie powinny się pojawić nowe definicje analizowanych pojęć. Celem artykułu jest przedstawienie możliwych do wprowadzenia w tak krótkim czasie zmian tych definicji, z uwzględnieniem wymogów sformułowanych przez Trybunał Konstytucyjny. Optymalną koncepcją realizacji zaleceń Trybunału jest zdefiniowanie budowli i budynku w załącznikach do ustawy, z podaniem ich symboli statystycznych.