Najlepsze ceny Specjalne oferty dla członków klubu książki PWE Najtańsza dostawa
DOI: 10.33226/0137-5490.2021.12.2
JEL: H72, H75, K32

Fundusz Medyczny — organizacja i zasady gospodarki finansowej

Celem artykułu jest analiza przepisów normujących organizację i zasady gospodarki finansowej Funduszu Medycznego w kontekście funkcji, jakie w doktrynie prawa finansowego przypisuje się funduszom celowym. W pierwszej części opracowania poddano ocenie regulacje dotyczące organizacji i zadań tej jednostki. Drugą poświęcono przedstawieniu źródeł finansowania oraz zasad gospodarki finansowej Funduszu, zwracając szczególną uwagę na problem zasilania tej jednostki tzw. wpłatą z budżetu państwa. Z uwagi na ograniczone ramy artykułu do odrębnego opracowania pozostawiono problematykę programów inwestycyjnych oraz kwestię trybu i zasad przekazywania środków z Funduszu.

Stosując metody właściwe współczesnej dogmatyce prawa, zidentyfikowano podstawowe cechy przesądzające o charakterze prawnym Funduszu Medycznego. Zweryfikowano hipotezę, że jednostka ta, pomimo nadania jej w płaszczyźnie normatywnej statusu państwowego funduszu celowego, stanowi rodzaj parabudżetu, który jedynie w ograniczonym zakresie może realizować właściwe funduszom celowym funkcje redystrybucyjną oraz mobilizacji środków publicznych. Wykazano również, że skutkiem uchwalenia ustawy o Funduszu Medycznym jest wyodrębnienie części wydatków budżetu państwa przeznaczonych na zadania z zakresu ochrony zdrowia i stworzenie podstaw prawnych do ich wydatkowania w sposób charakterystyczny dla gospodarki funduszowej. Przyjęcie takiego rozwiązania wpisuje się w dostrzegalną w ostatnich latach tendencję do odstępstw od zasady zupełności budżetu państwa.

Słowa kluczowe: Fundusz Medyczny; państwowe fundusze celowe; zasady gospodarki finansowej; debudżetyzacja

Bibliografia

Bibliografia/References

Borodo, A. (2017). Konstrukcja prawna ustawy budżetowej. Toruń: TNOiK „Dom Organizatora”.

Bożyk, W. (2019). Komentarz do art. 48. W: Z. Ofiarski (red.), Ustawa o finansach publicznych. Komentarz. LEX.

Chojna-Duch, E. (1988). Struktura dotacji budżetowej. Studium teoretycznoprawne. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.

Chojna-Duch, E., Kosikowski, C. (2000). Normatywna regulacja ogólnych zagadnień finansów publicznych. W: E. Ruśkowski (red.), Finanse publiczne i prawo finansowe. Tom I (81–130). Warszawa: Wydawnictwo KiK.

Dębowska-Romanowska, T. (2007). Charakter prawny i klasyfikacja tzw. wydatków sztywnych a granice swobody politycznej władz państwa. W: J. Głuchowski, A. Pomorska, J. Szołno-Koguc (red.), Uwarunkowania i bariery w procesie naprawy finansów publicznych (279–292). Lublin: Wydawnictwo KUL.

Dębowska-Romanowska, T. (2010). Wydatki publiczne, ich formy prawne oraz zasady realizacji w sektorze finansów publicznych. W: E. Ruśkowski (red.), System prawa finansowego. Tom II. Prawo finansowe sektora finansów publicznych, (113–137). Warszawa: Wolters Kluwer Polska.

Guziejewska, B. (2016). Decentralization and Debudgeting as Manifestations of Structural Changes within the Public Sector in Poland. Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu, 70(5), 125–135.

Kosikowski, C. (2003). Fundusze celowe. Pojęcie, przyczyny tworzenia, zalety i wady. W: C. Kosikowski, E. Ruśkowski (red.), Finanse publiczne i prawo finansowe. Warszawa: Dom Wydawniczy ABC.

Kosikowski, C. (2006). Sektor finansów publicznych w Polsce. Warszawa: Dom Wydawniczy ABC.

Kosikowski, C. (2009). Reforma finansów publicznych w Polsce. Państwo i Prawo, (12), 3–15.

Kosikowski, C. (2011). Naprawa finansów publicznych w Polsce. Białystok: Temida 2.

Kowalczyk, E. (2020). Komentarz do art. 46. W: A. Mikos-Sitek (red.), Ustawa o finansach publicznych. Komentarz. Legalis.

Kozieł, M. (2010). Rola funduszy celowych w procesie racjonalizacji wydatków publicznych. W: A. Dobaczewska, E. Juchniewicz, T. Sowiński (red.), System finansów publicznych. Prawo finansowe wobec wyzwań XXI wieku (163–170). Warszawa: CeDeWu.

Kucia-Guściora, B. (2004). Status prawny funduszy celowych. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, (4), 5–25.

Kucia-Guściora, B. (2007a). Stan regulacji prawnej w zakresie funduszy celowych. W: J. Głuchowski, A. Pomorska, J. Szołno-Koguc (red.), Uwarunkowania i bariery w procesie naprawy finansów publicznych (341–354). Lublin: Wydawnictwo Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.

Kucia-Guściora, B. (2007b). Zmiany w charakterze prawnym funduszy celowych. Roczniki Nauk Prawnych, (1), 7–24.

Malinowska-Misiąg, E., Misiąg, W. (2007). Finanse publiczne w Polsce. Warszawa: Lexis Nexis.

Mierzwa, A. (2014). Komentarz do art. 29. W: P. Smoleń (red.), Ustawa o finansach publicznych. Komentarz (307–319). Warszawa: Wydawnictwo C.H.Beck.

Misiąg, W. (2019). Komentarz do art. 46. W: W. Misiąg (red.), Ustawa o finansach publicznych. Ustawa o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Komentarz. Legalis.

Misiąg, W. (2019). Komentarz do art. 48. W: W. Misiąg (red.), Ustawa o finansach publicznych. Ustawa o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Komentarz. Legalis.

Ofiarski, Z. (2018). Plany finansowe państwowych funduszy celowych — wybrane problemy dotyczące statusu materialnoprawnego i proceduralnego. Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, (521), 112–121.

Owsiak, S. (2005). Finanse publiczne teoria i praktyka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Sawicka, K. (2010). Formy prawno-organizacyjne jednostek sektora finansów publicznych. W: E. Ruśkowski (red.), System prawa finansowego. Tom II. Prawo finansowe sektora finansów publicznych (35–80). Warszawa: Wolters Kluwer Polska.

Stankiewicz, J. (2007). Debudżetyzacja finansów państwa. Białystok: Temida 2.

Szołno-Koguc, J. (2007). Funkcjonowanie funduszy celowych w Polsce w świetle zasad racjonalnego gospodarowania środkami publicznymi. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.

Cena artykułu
16.00
Cena numeru czasopisma
66.96
Prenumerata
372.00 zł
334.80
zamów prenumeratę