Wstąpienie syndyka w miejsce powoda w sprawie o uznanie czynności upadłego za bezskuteczną

Celem artykułu jest scharakteryzowanie szczególnej instytucji prawnej w postaci wstąpienia syndyka masy upadłości do postępowania z powództwa wierzyciela dochodzącego ochrony pauliańskiej. Z przeprowadzonej analizy wynika, że na skutek wstąpienia dochodzone roszczenie zmienia się z mocy prawa w roszczenie o uznanie czynności za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości. Syndyk swobodnie decyduje, czy wstąpić do postępowania. Może to uczynić zarówno w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jak i w postępowaniu apelacyjnym, może też zrezygnować z wstąpienia i wytoczyć samodzielne powództwo. Wstąpienie do postępowania musi jednak zawsze nastąpić z zachowaniem obu terminów przewidzianych w art. 132 ust. 3 pr.upadł. dla wytoczenia powództwa pauliańskiego przez syndyka. Po wstąpieniu do procesu nie zachodzi podstawienie procesowe, w szczególności syndyk nie działa na rachunek dłużnika lub dotychczasowego powoda; syndyk jest natomiast związany zastanym stanem sprawy i nie może żądać powtórzenia dokonanych czynności.

Bibliografia/References

Adamus, R. (2020). Skutki podstawienia procesowego syndyka w procesie pauliańskim po upływie terminu zawitego. Przegląd Prawa Handlowego, (2).

Adamus, R. (2021). Prawo upadłościowe. Komentarz. C.H.Beck.

Adamus, R. (2022). Wyłączna legitymacja syndyka do wniesienia skargi pauliańskiej – Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z 9 grudnia 2021 r. V CSK 276/21. Opolskie Studia Administracyjno-Prawne, (1). https://doi.org/10.25167/osap.4730

Allerhand, M. (1991). Prawo upadłościowe. Komentarz. PPU „Park”.

Altman, D. (1936). Prawo upadłościowe. Komentarz. Księgarnia Powszechna.

Broniewicz, W. (1963). Podstawienie procesowe. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Łódzkiego. Nauki Humanistyczno-Społeczne, (31).

Broniewicz, W. (1971). Następstwo procesowe w polskim procesie cywilnym. Wydawnictwo Prawnicze.

Broniewicz, W. (1993). Stanowisko syndyka upadłości w procesach z jego udziałem. Państwo i Prawo, (2).

Chrapoński, D. (2021). W: A. J. Witosz (red.). Prawo upadłościowe. Komentarz. Wolters Kluwer.

Gil, I. (2022). Legitymacja procesowa syndyka w postępowaniach cywilnych dotyczących masy upadłości. Gdańskie Studia Prawnicze, (2). https://doi.org/10.26881/gsp.2022.2.02

Gil, P. (2016). Zaskarżanie przed sądem czynności upadłego dokonanych z pokrzywdzeniem wierzycieli masy upadłości. Wolters Kluwer.

Gurgul, S. (2020). Prawo upadłościowe. Prawo restrukturyzacyjne. Komentarz. C.H.Beck.

Jakubecki, A. (2010). W: A. Jakubecki, & F. Zedler, Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz. Wolters Kluwer Polska.

Janda, P. (2023). Prawo upadłościowe. Komentarz. Wolters Kluwer.

Jędrzejewska, M. (1987). W: W. Berutowicz (red. serii), Z. Resich (red. tomu), System prawa procesowego cywilnego. Tom 2. Postępowania rozpoznawcze przed sądami pierwszej instancji. Ossolineum.

Jędrzejewska, M., & Weitz, K. (2016). W: T. Ereciński (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom II. Postępowanie rozpoznawcze. Wolters Kluwer.

Korzonek, J. (1935). Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowem. Komentarz. Przepisy wprowadzające – przepisy wykonawcze – ustawy dodatkowe. Księgarnia Powszechna.

Kunicki, I. (2020). W: A. Góra-Błaszczykowska (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Tom I A. Komentarz. Art. 1–424¹², C.H.Beck.

Manowska, M. (2021). W: M. Manowska (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom I. Art. 1–477¹⁶. Wolters Kluwer.

Misztal-Konecka, J., & Krajewski, M. (2024). Bezskuteczność czynności w stosunku do masy upadłości a jej zaskarżenie przez wierzyciela. Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego, (6). https://doi.org/10.33226/0137-5490.2024.6.4

Ochocińska, K. (2022). Wpływ ogłoszenia upadłości dłużnika na proces pauliański – glosa do wyroku Sądu Najwyższego z 28.05.2021 r., III CSKP 28/21. Glosa, (2).

Olczak-Dąbrowska, D. (2023). W: T. Szanciło (red) Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Art. 1–458¹⁶. Tom I, C.H.Beck

Pełczyński, M. (2010). Zakres zastosowania art. 133 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego. Monitor Prawniczy, (11).

Rejman, S. (1982). Glosa [do wyroku SN z 12 marca 1982 r., IV PR 5/82]. Orzecznictwo Sądów Polskich i Komisji Arbitrażowych, (11).

Romańska, M. (2011). Zbycie rzeczy lub prawa objętych sporem (art. 192 pkt 3 k.p.c.) w orzecznictwie sądowym. W: J. Gudowski, & K. Weitz (red), Aurea praxis. Aurea theoria. Księga pamiątkowa ku czci Profesora Tadeusza Erecińskiego, Tom 1. Wolters Kluwer.

Sierakowski, B., & Bobik, W. (2018). O kameleonie – jurysdykcja krajowa w sprawach ze skargi pauliańskiej w świetle orzecznictwa TSUE. Doradca Restrukturyzacyjny, (4).

Sobkowski, J. (1966). Następstwo prawne pod tytułem szczególnym w polskim procesie cywilnym. Ruch Prawniczy Ekonomiczny i Socjologiczny, (4).

Stempniak, A. (2019). W: A. Marciniak, Kodeks postępowania cywilnego. Tom I. Komentarz. Art. 1–205. C.H.Beck.

Świeboda, Z. (2006). Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz. LexisNexis.

Świderek, A. (2006). W: D. Zienkiewicz (red). Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz. C.H.Beck.

Turski, P. (2023). Wykorzystanie wyroku pauliańskiego indywidualnego wierzyciela w upadłości dłużnika oraz podstawienie procesowe syndyka w miejsce powoda w procesie pauliańskim. Doradca Restrukturyzacyjny, (1).

Włodyka, S. (1968). Podmiotowe przekształcenie powództwa. PWN.

Wierzbicki, P., & Wanecki, K., & Orzechowski, M. (2024). Wpływ ogłoszenia upadłości na uprawnienie wierzyciela do skierowania skargi pauliańskiej przeciwko upadłemu. Doradca Restrukturyzacyjny, (3).

Zimmerman, P. (2024). Prawo upadłościowe. Prawo restrukturyzacyjne. Komentarz. C.H.Beck.

Żyznowski, T. (2021). W: T. Wiśniewski (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom I. Artykuły 1–366. Wolters Kluwer.