Artykuł podejmuje problematykę wyłączenia stosowania przepisów prawa przy niektórych inwestycjach celu publicznego, realizowanych na mocy specustaw. Wpisuje się ona w szersze zagadnienie badawcze – stosowania prawa w sytuacji nadzwyczajnej. Autorzy koncentrują się na sytuacji pomijania przepisów o ochronie przyrody oraz regulujących prawo do informacji o przyrodzie wynikającej z przepisu ustawy o budowie zabezpieczenia granicy państwowej, podyktowanej bezpieczeństwem państwa. Celem badawczym jest weryfikacja praktyki ustawowej oraz praktyki stosowania prawa polegającej na pomijaniu lub ograniczaniu pewnych fragmentów systemu prawnego, ze względu na bezpieczeństwo państwa, konieczność ochrony nienaruszalności terytorialnej państwa czy przyspieszenia procedur administracyjnych. Pochopne odwoływanie się przez ustawodawcę do tego typu klauzul może prowadzić do ograniczenia praw obywatelskich, gwarantowanych przepisami rangi ponadustawowej.

Upływ ważności pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków oddziałuje na proces inwestycyjny, uwarunkowany koniecznością pozyskania takiego pozwolenia. Organy administracji, a także sądy administracyjne traktują upływ okresu obowiązywania pozwolenia jako okoliczność determinującą prawidłowość realizacji procesu inwestycyjnego. Artykuł poświęcony jest relacjom pomiędzy ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami a aktem wykonawczym. Autor stawia tezę, że prawodawca wykonawczy błędnie wykonał delegację ustawową, nakazując określać w pozwoleniu konserwatorskim jego termin ważności. Sytuacja taka narusza konstytucyjną zasadę praworządności oraz stanowi niewłaściwe wykonanie delegacji ustawowej. Skoro sądy, w tym sądy administracyjne, podlegają wyłącznie Konstytucji i ustawom, to taka sytuacja otwiera przed nimi kompetencję do pominięcia wadliwie wydanego aktu wykonawczego. Ujmowanie terminu ważności pozwolenia konserwatorskiego jako wiążącej determinanty pozwolenia na budowę budzi również wątpliwości z perspektywy jego charakteru jako zagadnienia wstępnego.