Ewakuacja ludności w sytuacjach kryzysowych w Polsce: założenia koncepcyjne

W artykule przedstawiono wyniki badań odzwierciedlające determinanty ewakuacji ludności w sytuacjach kryzysowych występujących na terenie Polski, przy czym autor koncentruje uwagę Czytelnika na istocie ewakuacji ludności, kreowaniu koncepcji tego przedsięwzięcia i transporcie jako kluczowym procesie tej ewakuacji. Opracowanie koncepcji ewakuacji ludności, poprzedzającej opracowanie planu ewakuacji, wiąże się z dysponowaniem danymi ilościowymi – wskaźnikami gwarantującymi przeprowadzenie racjonalnych kalkulacji logistycznych odnoszących się do rozmiaru ewakuacji (liczebności ewakuowanych grup ludności) i potrzeb logistycznych z tym związanych. Prezentowane wyniki badań pozwoliły wyselekcjonować grupę wskaźników kalkulacyjnych już zweryfikowanych i także przydatnych w związku z ewakuacją ludności oraz kierunki dalszych badań. Artykuł składa się z trzech części. W pierwszej przedstawiono ewakuację ludności jako zjawisko społeczne na tle zarządzania kryzysowego. Druga część zawiera wyniki badań odnoszące się do uwarunkowań i narzędzi możliwych do wykorzystania w czasie opracowywania koncepcji i planu ewakuacji ludności w sytuacjach kryzysowych. Część trzecia przedstawia transport jako determinantę ewakuacji ludności w sytuacjach kryzysowych. Problem badawczy i cel badań zdeterminowały układ i zawartość artykułu, a w konsekwencji charakter i treść postulatów przedstawionych w podsumowaniu.

Bibliografia/References

Ficoń, K. (2011). Logistyka kryzysowa. Procedury, potrzeby, potencjał. BEL Studio.

Ficoń, K. (2015). Trzy logistyki. Wojskowa, kryzysowa, rynkowa. BEL Studio.

Grocki, R. (2020). Zarządzanie kryzysowe. Dobre praktyki. Difin.

Nowak, E. (2009). Logistyka w sytuacjach kryzysowych (wyd. II). Akademia Obrony Narodowej.

Nowak, E. (2022). Treningi i ćwiczenia sztabowe z zespołami zarządzania kryzysowego. Województwo, powiat, gmina. Difin.

Program ochrony ludności i obrony cywilnej na lata 2025–2026. https://www.gov.pl/web/obrona-cywilna/program-ochrony-ludnosci-i-obrony-cywilnej-na-lata-2025-2026 (dostęp: 30.10.2025).

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 maja 2025 r. w sprawie ewakuacji ludności oraz zabezpieczenia mienia. https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250000765 (dostęp: 30.10.2025).

Sienkiewicz-Małyjurek, K. (2010). Zarządzanie kryzysowe w administracji publicznej. Difin.

Słomiany, W. (2025a). Wymiar ilościowy usług logistycznych świadczonych na rzecz poszkodowanych i ekip ratowniczych w sytuacjach kryzysowych. W: S. Smyk (red.), Logistyka w sytuacjach kryzysowych. Nowe wyzwania, dobre praktyki. Akademia Sztuki Wojennej.

Słomiany, W. (2025b). Wymiar ilościowy zabezpieczenia materiałowego poszkodowanych i ekip ratowniczych w sytuacjach kryzysowych. W: S. Smyk (red.), Logistyka w sytuacjach kryzysowych. Nowe wyzwania, dobre praktyki. Akademia Sztuki Wojennej.

Smyk, S. (2025). Logistyka w sytuacjach kryzysowych na tle koncepcji współczesnej logistyki. W: S. Smyk (red.), Logistyka w sytuacjach kryzysowych. Nowe wyzwania, dobre praktyki. Akademia Sztuki Wojennej.

Szyrski, M. (red.). (2025). Ochrona ludności i obrona cywilna. Komentarz. Wolters Kluwer.

Ustawa z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym, Dz.U. 2007 nr 89, poz. 590. https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20070890590/U/D20070590Lj.pdf (dostęp: 30.10.20205).

Ustawa z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej. Dz.U. 2024, poz. 1907. https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20240001907/O/D20241907.pdf (dostęp: 30.10.2025).

Wojewódzki Plan Ewakuacji II stopnia. https://bip.bydgoszcz.uw.gov.pl/2590/wojewodzki-plan-ewakuacji-ii-stopnia.html (dostęp: 30.10.2025).