Obowiązek umożliwienia dokonania płatności w formie bezgotówkowej według przepisów ustawy z 6.03.2018 r. – Prawo przedsiębiorców

Niniejsze opracowanie poddaje analizie art. 19a ustawy z 6.03.2018 r. Prawo przedsiębiorców i umocowany w tym przepisie obowiązek przedsiębiorcy w postaci umożliwienia dokonania płatności w formie bezgotówkowej, który wszedł w życie 1.01.2022 r. Odnosi się do ratio legis regulacji i istoty obowiązku, jego cech relewantnych, w tym zakresu podmiotowego i przedmiotowego, a także preferencji oraz restrykcji mających motywować do jego stosowania. Analiza obejmuje przede wszystkim przepisy prawa, wzbogacając ich wykładnię o wyjaśnienia legislatora oraz dorobek doktryny. Istotna dla podjęcia tematu oraz przyjętego zakresu rozważań jest znikoma liczba publikacji naukowych koncentrujących się na art. 19a u.p.p. i określonym w tym przepisie obowiązku przedsiębiorcy. Natomiast analiza art. 19a ust. 1 u.p.p. pozwala dostrzec i wykazać kwestie, które są istotne dla prawidłowej wykładni przepisu, a także stosowania i egzekwowania umocowanego w nim obowiązku.

Bibliografia/References

 

Literatura/Literature

Bajor, B. (2021). Komentarz do art. 2 pkt 10. W: J. Byrski, & A. Zalcewicz (red.), Ustawa o usługach płatniczych. Komentarz (wyd. 2). Wolters Kluwer.

Bartosiewicz, A. (2024). VAT. Komentarz. Wolters Kluwer.

Brzostowska, M., & Kubiesa, P. (2024). PIT. Komentarz. LEX/el.

Etel, M. (2012). Pojęcie przedsiębiorcy w prawie polskim i prawie Unii Europejskiej oraz w orzecznictwie sądowym. LEX. A Wolter Kluwer business.

Etel, M. (2016). Prawo działalności gospodarczej jako instrument rozwoju przedsiębiorczości. W: A. Powałowski (red.), Prawne instrumenty oddziaływania na gospodarkę. C.H.Beck.

Etel, M. (2018a). Kryzys prawa przedsiębiorców. Potrzeba i zakres zmian w ustawie z 2.7.2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. W: M. Zdyb, E. Kruk, & G. Lubeńczuk (red.), Dysfunkcje publicznego prawa gospodarczego. C.H.Beck.

Etel, M. (2018b). Nowy przedsiębiorca w ustawie z 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców. Acta Scientifica Academiae Ostroviensis. Sectio A: Nauki Humanistyczne, Społeczne i Techniczne, (2).

Etel, M. (2019a). Działalność formalnie niegospodarcza. W: A. Powałowski, & H. Wolska (red.), Przedsiębiorcy i ich działalność. C.H.Beck.

Etel, M. (2019b). Prawo przedsiębiorców – nowa jakość i stare problemy. Prawo, 329.

Grabowski, M. (2013). Instrumenty płatnicze. CeDeWu.

Hauser, R., Niewiadomski, Z., & Wróbel A. (red.). (2018). Publiczne prawo gospodarcze. System Prawa Administracyjnego. Tom 8A. C.H.Beck.

Iwański, W. (2022). Instrument płatniczy. Monitor Prawa Bankowego, (7–8).

Kaszubski, R. W., & Obzejta, Ł. (2012). Karty płatnicze w Polsce. LEX. A Wolters Kluwer business.

Kieszkowski, W. (2025). Integracja kasy fiskalnej z terminalem jednak nie od 1.1.2025 r. Legalis.

Korus, K. (2012). Pojęcie usługi płatniczej w ustawie o usługach płatniczych. Monitor Prawa Bankowego, (7–8).

Kowalski, R. (2025). Płatność za pośrednictwem rachunku bankowego a obowiązek posiadania terminala płatniczego. Legalis.

Kozieł, G. (2018), Komentarz do art. 19 W: G. Kozieł (red.), Prawo przedsiębiorców. Przepisy wprowadzające do Konstytucji Biznesu. Komentarz. C.H.Beck.

Kurzawa, S. (2021). Obrót bezgotówkowy w 2022 r. – nowe obowiązki i sankcje dla przedsiębiorców. Legalis.

Lubeńczuk, G. (2019). Komentarz do art. 19. W: G. Lubeńczuk, A. Wołoszyn-Cichocka, & M. Zdyb, Prawo przedsiębiorców. Komentarz. Legalis.

Małecki, P., & Mazurkiewicz, M. (2024). Komentarz do art. 18ef. W: P. Małecki, & M. Mazurkiewicz, CIT. Komentarz. Podatki i rachunkowość. Wolters Kluwer.

Matarewicz, J. (2025). Ustawa o podatku od towarów i usług. Komentarz aktualizowany. LEX/el.

Michalik, T. (2024). VAT. Komentarz. Legalis.

Modzelewski, W. (red.). (2023). Prawne zasady prowadzenia ewidencji podatkowej. Wydawnictwo Instytutu Studiów Podatkowych.

Modzelewski, W. (2025). Komentarz do art. 87. W: W. Modzelewski, Komentarz do ustawy o podatku od towarów i usług. Legalis.

Styczyński, R. (2021), Polski Ład – zmiany dla małych przedsiębiorców. Legalis.

Synowiec, M. (2023). Uwagi dogmatycznoprawne na tle powiązania instrumentów płatniczych z rachunkami płatniczymi. Przegląd Prawa Handlowego, (11).

 

Akty prawne/Legal acts

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2.04.1997 r. (Dz.U. z 1997 r., nr 78, poz. 483 ze zm.).

Rozporządzenie Ministra Finansów z 17.12.2024 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz.U. z 2024 r., poz. 1902).

Ustawa z 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 163 ze zm.).

Ustawa z 15.02.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 278 ze zm.).

Ustawa z 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2024, poz. 361 ze zm.).

Ustawa z 19.08.2011 r. o usługach płatniczych (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 611 ze zm.).

Ustawa z 6.03.2018 r. – Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 236 ze zm.).

Ustawa z 29.10.2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r., poz. 2105 ze zm.).

 

Inne źródła/Other sources

Ocena skutków regulacji. W: Uzasadnienie projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw. Druk sejmowy nr 1532 z 8.09.2021 r., http://www.orka.sejm.gov.pl (dostęp: 15.04.2025).

Uzasadnienie projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw. Druk sejmowy nr 1532 z 8.9.2021 r., http://www.orka.sejm.gov.pl (dostęp: 15.04.2025).