Nadzór nad konglomeratami finansowymi w prawie francuskim

The way of organizing the institutional aspect of financial market supervision is important when assessing its effectiveness and efficiency, especially in the era of very dynamic technological progress. Therefore, the indication in this paper of how supervision over financial conglomerates is organized in French law may be an interesting source of discussion on the advantages and disadvantages of various types of supervision models. The French model is quite a specific example in this respect, because, unlike the fully centralized Polish model, it consists of two cooperating institutions: Autorité des marchés financiers (AMF) and Autorité de contrôle prudentiel et de résolution (ACPR). The analysis carried out in this article allowed to answer the question about theoretical compatibility and adjustment of the two-pillar model of supervision over the financial market to financial conglomerates. What is worth noting is that in many aspects, including in relation to financial conglomerates, this two-pillar model is potentially better adapted than the centralized one. The methodology used by the author is related to the functional aspect of the comparative method, the historical-descriptive method and the dogmatic method, with particular emphasis on the regulations of French law.

Sposób organizacji instytucjonalnego aspektu nadzoru nad rynkiem finansowym stanowi istotny czynnik przy ocenie jego skuteczności oraz efektywności, zwłaszcza w dobie bardzo dynamicznego postępu technologicznego. Tym samym wskazanie w ramach niniejszego opracowania sposobu organizacji nadzoru nad konglomeratami finansowymi w prawie francuskim może stanowić ciekawy asumpt do dyskusji nad zaletami oraz wadami różnego typu modeli nadzoru. Model francuski jest w tym aspekcie dość specyficznym przykładem, gdyż w przeciwieństwie do w pełni scentralizowanego modelu polskiego, składa się on z dwóch współpracujących ze sobą instytucji: Autorité des marchés financiers (AMF) oraz Autorité de contrôle prudentiel et de résolution (ACPR). Analiza przeprowadzona w niniejszym artykule pozwoliła odpowiedzieć na pytanie dotyczące efektywności dwufilarowego modelu nadzoru nad rynkiem finansowym, który w wielu aspektach, w tym w odniesieniu do konglomeratów finansowych, wykazuje potencjalnie lepsze dostosowanie od modelu scentralizowanego. Metodyka zastosowana przez autora obejmuje funkcjonalny aspekt metody porównawczej, metodę historyczno-opisową oraz metodę dogmatyczną, ze szczególnym uwzględnieniem regulacji prawa francuskiego.

Instytucjonalny aspekt organizacji nadzoru nad rynkiem finansowym w dobie globalizacji światowej gospodarki oraz wyzwań, jakie wraz z postępem technologicznym się pojawiają, jest w dzisiaj jednym z kluczowych elementów bezpieczeństwa finansowego każdego państwa. Tym samym celem niniejszego artykułu będzie analiza dość specyficznego, bo nie w pełni scentralizowanego systemu nadzoru nad rynkiem finansowym we Francji, ze szczególnym uwzględnieniem tzw. instytucji konsultacyjnych uregulowanych w Kodeksie monetarnym i finansowym. Powyższe pozwoli na lepsze zrozumienie modelu dwufilarowego nadzoru, w ramach którego główny organ nadzoru, tzn. Autorité des marchés financiers (AMF), uzupełniany jest nie tylko przez organ pomocniczy w postaci Autorité de contrôle prudentiel et de résolution (ACPR), ale również przez szereg instytucji konsultacyjnych. Powyższy aspekt, niebędący wcześniej przedmiotem pogłębionych analiz, pozwoli dodatkowo na refleksję dotyczącą weryfikacji tezy o potencjalnej implementacji części francuskich wzorców do modelu nadzoru nad rynkiem finansowym w Polsce.

Specyfika francuskiej koncepcji grupy spółek — analiza na kanwie wyroku francuskiego Sądu Najwyższego z 4.02.1985 r. w sprawie Rozenblum

The issue and specificity of a group of companies in French law was shaped on the basis of the judgment in the Rozenblum case of 1985. In this paper the author not only translates the most important original content of the judgment, but also analyzes it (also in historical way) from the perspective of the specificity of the French legal system. This specificity of the entire legal system, expressed in a rather original way of editing the codes or the extremely important role of jurisprudence, may explain the difficulties in direct implementation of the described concept of a group of companies under other legal orders. Thus, the aim of this article is not only to analyze and comment on the original wording of the above-cited judgment, but also to analyze the previously un-cited part of the French doctrine, which presents the judgment in question in a new French-language perspective that has not yet been the subject of in-depth analyzes. The above will also allow for the verification of the thesis about difficulties in direct implementation of the above-mentioned concepts in other legal orders due to the specificity of the French legal system, very strongly influenced by the role of practice and jurisprudence in the law-making process.

Problematyka i specyfika grupy spółek w prawie francuskim została ukształtowana na bazie wyroku w sprawie Rozenblum z 1985 r. W ramach niniejszej pracy autor dokonuje nie tylko tłumaczenia najważniejszych oryginalnych treści wyroku, ale również jego analizy (w tym historycznej) z pespektywy specyfiki francuskiego systemu prawnego. Owa specyfika całego systemu prawnego, wyrażająca się w dość oryginalnym sposobie redakcji kodeksów czy nad wyraz istotnej roli orzecznictwa, może być wytłumaczeniem trudności w bezpośredniej implementacji oryginalnej francuskiej koncepcji grupy spółek w ramach innych porządków prawnych. Tym samym celem niniejszego artykułu nie jest tylko i wyłącznie analiza i komentarz oryginalnego brzemienia przywoływanego wyżej wyroku, ale również analiza niecytowanej wcześniej części francuskiej doktryny, ukazująca przedmiotowy wyrok w nowej, dotychczas niebędącej przedmiotem pogłębionych analiz francuskojęzycznej perspektywie. Powyższe pozwoli również na weryfikację tezy o trudności w bezpośredniej implementacji wyżej wymienionych koncepcji w innych porządkach prawnych z uwagi na specyfikę francuskiego sytemu prawnego, bardzo mocno naznaczonego przez rolę praktyki i orzecznictwa w procesie tworzenia prawa.