Minimalny wiek emerytalny jako próg opcjonalnej dezaktywizacji ekonomicznej

Niski w relacji do długowieczności wiek emerytalny jest jednym z głównych problemów finansów publicznych w krajach rozwiniętych. Podejmowane próby podnosze­nia go dają niewielkie efekty. Na tym tle powszechny sys­tem emerytalny samoczynnie bilansujący się (np. Polska, Szwecja) otwiera nowe możliwości poradzenia sobie z tym problemem. Wykorzystanie indywidualnych kont urucha­mia indywidualną racjonalność uczestników. Pozwala to zrezygnować z wieku emerytalnego jako narzędzia wpły­wania na sytuację budżetową, zastępując go minimalnym wiekiem emerytalnym. Wiek metrykalny przestaje mieć instytucjonalne znaczenie na rynku pracy. Natomiast jego minimalny poziom umożliwiający dostęp do środków zgro­madzonych na indywidualnych kontach staje się narzę­dziem polityki społecznej.

Bibliografia/References

Alesina, A., Perotti, R. (1997). The Welfare State and Competitiveness, American Economic Review, 87(5), 921–939.

Buchholtz, S., Góra, M. (2023). Wielorakie konteksty starzenia, Studia z Polityku Publicznej, 10(4), 25–41. DOI 10.33119/KSzPP/2023.4.2

Butrica, B. A., Johnson, R. W., Smith, K. E., & Steuerle, C. E. (2006). The implicit tax on work at older ages, National Tax Journal, 59(2), 211–234.

Chybalski, F. (2018). Wiek emerytalny z perspektywy ekonomicznej. Studium teoretyczno-empiryczne. C.H.Beck.

Cigno, A. (2008). Is there a social security tax wedge?, Labour Economics, 15(1), 68–77.

Davis, K. (1945). The World Demographic Transition. The ANNALS of the American Academy of Political and Social Science, 237(1), 1–11.

Eurostat (2023). Population projections in the EU.

Góra, M. (2013). Political economy of pension reforms: selected general issues and the Polish pension reform case. IZA Journal of Labor and Development, 2:2.

Góra, M., Rutecka, J. (2013). Elastyczny system emerytalny a obecne i przyszłe potrzeby jego uczestników. Ekonomista, 6, s. 735–753.

Góra, M., Palmer, E. (2020). NDC: The Generic Universal Public Pension Scheme. W: R. Holzmann, E. Palmer, R. Palacios, S. Sacchi (Eds), Progress and Challenges of Nonfinancial Defined Pension Schemes. Washington: World Bank.

Lee, R. (2003). The Demographic Transition: Three Centuries of Fundamental Change. The Journal of Economic Perspectives, 17(4), 167–190.

OECD (2024). Pensions at a Glance Asia/Pacific 2024. Paris: OECD Publishing.

Roser, Max (2023). Demographic transition: Why is rapid population growth a temporary phenomenon? Published online at OurWorldinData. org. Retrieved from: ‘https://ourworldindata.org/demographic-transition’ [Online Resource]

van de Kaa, DJ. (1994). The second demographic transition revisited: theories and expectations. NIDI/CBGS PUBLICATION. 1994, 81–126.

Wang, Z., & Rettenmaier, A. J. (2008). Deficits, Explicit Debt, Implicit Debt, and Interest Rates: Some Empirical Evidence. Southern Eco­nomic Journal, 75(1), 208–222.