Najlepsze ceny Specjalne oferty dla członków klubu książki PWE Najtańsza dostawa
Prof. dr hab. Krzysztof Baran
ORCID: 0000-0001-5165-8265

Profesor zwyczajny doktor habilito­wany nauk prawnych; kierownik Katedry Prawa Pracy i Po­lityki Społecznej Uniwersytetu Jagiellońskiego; członek Rady Doskonałości Naukowej pierwszej i drugiej kadencji; autor i redaktor licznych publikacji naukowych z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, w tym kilkudzie­sięciu monografii, komentarzy i podręczników; redaktor naczelny wielotomowego Systemu Prawa Pracy, senior partner w kancelarii specjalizującej się w prawie pracy.

 
DOI: 10.33226/0032-6186.2026.3.3
JEL: K31

Uchwalona 5 listopada ustawa o układach zbiorowych pracy i innych porozumieniach zbiorowych pracy otwar­ła szeroko w art. 22 drogę sądową w sprawach legalności układów zbiorowych pracy. Przepis ten przewiduje dwie kategorie spraw ukierunkowanych na sądową weryfikację legalności układów zbiorowych, a to z jednej strony kon­trolę zgodności treści układów z przepisami prawa pracy, z drugiej kontrolę w zakresie zgodności układów z przepi­sami o ich zawieraniu. Pierwsza z nich ma zatem głównie charakter materialnoprawny, druga zaś przede wszystkim organizacyjno-proceduralny. Sprawy te należą do kognicji sądów pracy i są prowadzone w postępowaniu nieproce­sowym. Mimo pewnych mankamentów wskazanych w tym opracowaniu, ustanowione w omawianej ustawie mecha­nizmy proceduralne realizują w systemie prawa polskiego konstytucyjne prawo do sądu, co będzie sprzyjało ugrun­towaniu standardów praworządności w stosunkach pracy kształtowanych przez regulacje układowe.

Słowa kluczowe: kontrola sądowa układów zbiorowych pracy; sądy pracy; zgodność treści układu zbiorowego z przepisami prawa pracy; postępowanie nieprocesowe
DOI: 10.33226/0032-6186.2023.10.4
JEL: K31

Uchwalony w czerwcu ustawą o emeryturach pomostowych i zmianie innych ustaw art. 7555 k.p.c. wprowadza istotne rozszerzenie mechanizmów zabezpieczenia roszczeń pracowników szczególnie chronionych związanych z roszczeniami o ubezskutecznienie wypowiedzenia lub przywróceniem do pracy. Ze względu na jego doniosłe znaczenie dla funkcjonowania stosunków pracy wymaga pognębionej refleksji sine ira et studio w płaszczyźnie podmiotowej, jak i przedmiotowej. Jest on niewątpliwie przejawem realizacji ochronnej funkcji procesowego prawa pracy, której celem jest umocnienie statusu pracowników szczególnie narażonych na rozwiązanie stosunku pracy w toku długotrwałych procesów sądowych. Na tle tej regulacji normatywnej powstaje problem, czy funkcja ta nie została w sposób niezasadny i nadmierny rozbudowana, i czy w swych następstwach nie będzie skutkować dla niektórych grup zatrudnionych swoistym immunitetem pracowniczym i w efekcie zaburzać homeostazę w relacjach stron stosunku pracy.

Słowa kluczowe: pracownicy szczególnie chronieni; zabezpieczenie roszczenia poprzez nakaz dalszego zatrudnienia do uprawomocnienia wyroku; sąd pracy
DOI: 10.33226/0032-6186.2022.8.4
JEL: K31

Artykuł jest poświęcony problematyce porozumień w sprawach zasad świadczenia pracy zdalnej w projektowanej nowelizacji kodeksu pracy. Ma on charakter opracowania de lege ferenda. Zostały w nim przedstawione podstawowe praktyczne i teoretyczne zagadnienia związane z zawieraniem w przyszłości tego rodzaju porozumień przez partnerów społecznych.

Słowa kluczowe: praca zdalna; porozumienie w sprawie pracy zdalnej; źródła prawa pracy
DOI: 10.33226/0032-6186.2022.7.2
JEL: K31

Modele zrzeszania w związkach zawodowych funkcjonariuszy zatrudnionych na podstawie administracyjnoprawnej w systemie polskiego prawa zatrudnienia

The article is devoted to models of trade union association of officers employed on an administrative basis. This mainly applies to officers of the Police, Border Guard, Prison Service and the Customs and Tax Service. The statutory changes of 2019 introduced mechanisms of qualitative pluralism to the organization of trade unions of these groups of officers.

Artykuł jest poświęcony modelom zrzeszania się w związkach zawodowych funkcjonariuszy zatrudnionych na podstawie administracyjnoprawnej. Dotyczy to przede wszystkim funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Służby Więziennej oraz Służby Celno-Skarbowej. Zmiany ustawowe z 2019 roku wprowadziły mechanizmy pluralizmu kwalitatywnego do organizacji związków zawodowych tych grup zatrudnionych.

Słowa kluczowe: trade unions; union pluralism; officers of the Police (związki zawodowe; pluralizm związkowy; funkcjonariusze Policji)